Cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131, Savunma Sanayii Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 (SSB) himayesinde y\u00fcr\u00fct\u00fclen Genel Maksat Helikopteri Program\u0131 (GMHP) kapsam\u0131nda, TEI\u2019nin ana motor y\u00fcklenicisi oldu\u011fu T700-TEI-701D model turbo\u015faft motorunun teslim t\u00f6reni ger\u00e7ekle\u015ftirildi. T\u00f6rende konu\u015fan SSB Ba\u015fkan\u0131 \u0130smail Demir, \u201c\u00d6yle 5 y\u0131llar, 8 y\u0131llar gibi rakamlar bize biraz tuhaf geliyor. Onun i\u00e7in g\u00fcn 24 saat diyoruz. Gerekirse 24 saatin hepsini kullanal\u0131m ama bu i\u015fi olabildi\u011fince h\u0131zl\u0131 yapal\u0131m. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u00fclkemizin ger\u00e7ekten ihtiyac\u0131 var. Sadece turbo\u015faft motoru de\u011fil turbo jetlere, turbo fanlara da ihtiyac\u0131 var ve bunlar\u0131 h\u0131zla hayata ge\u00e7irelim diyoruz\u201d dedi.<\/p>\n
TEI taraf\u0131ndan Eski\u015fehir tesislerinde \u00fcretilen T700-TEI-701D turbo\u015faft motorunun teslim t\u00f6reni yap\u0131ld\u0131. T\u00fcrkiye\u2019de \u00fcretilen ilk helikopter motoru olmas\u0131 itibar\u0131yla milli havac\u0131l\u0131k tarihinde yeni bir kilometre ta\u015f\u0131 olu\u015fturan TEI, bu projeyle \u00fclkenin helikopter \u00fcretebilen \u00fclkeler aras\u0131nda yer almas\u0131n\u0131 sa\u011flad\u0131. Proje kapsam\u0131nda \u00fcretilen ilk 4 adet T700-TEI-701D motoru T70 GMHP\u2019\u0131nda kullan\u0131lmak \u00fczere T\u00fcrk Havac\u0131l\u0131k Uzay Sanayii A.\u015e.\u2019ye teslim edildi.<\/p>\n
\u201cBu motorlardan 20 y\u0131l\u0131 a\u015fk\u0131n bir s\u00fcre zarf\u0131nda 236 adet odumuza teslim edilecek\u201d<\/p>\n
T\u00f6rende a\u00e7\u0131l\u0131\u015f konu\u015fmas\u0131n\u0131 yapan TEI Genel M\u00fcd\u00fcr\u00fc Mahmut Faruk Ak\u015fit, 20 y\u0131l\u0131 a\u015fk\u0131n s\u00fcre zarf\u0131nda 236 motorun teslim edilece\u011fini belirterek, \u201cOrdumuzun ihtiyac\u0131 olan Genel Maksat Helikopteri Skorsky helikopterlerin T\u00fcrkiye\u2019de yerli olarak imalat\u0131 projesi. 3,2 milyar dolarl\u0131k devasa bir proje. Bu projede TEI olarak biz helikopterlerin motorlar\u0131n\u0131 yerli olarak imal etmekle y\u00fck\u00fcml\u00fcy\u00fcz. Helikopterin kendisini T\u00fcrk havac\u0131l\u0131k ve Uzay Sanayi yap\u0131yor. B\u00fct\u00fcn elektroni\u011fi de ASELSAN ger\u00e7ekle\u015ftiriyor. \u00dc\u00e7 b\u00fcy\u00fck orta\u011f\u0131n deste\u011fiyle yerli Kara \u015eahin helikopterlerimizi u\u00e7uraca\u011f\u0131z. Bu motorlardan 20 y\u0131l\u0131 a\u015fk\u0131n bir s\u00fcre zarf\u0131nda 236 adet odumuza teslim edilecek. Teslimle i\u015f bitmiyor, bu motorlar\u0131n 30 y\u0131l boyunca, \u00e7al\u0131\u015ft\u0131klar\u0131 s\u00fcre boyunca b\u00fct\u00fcn bak\u0131m onar\u0131m idame sorumlulu\u011fu da TEI\u2019ye ait olacak\u201d ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n
\u201cBu motorun y\u00fcze 60\u2019a kadar par\u00e7alar\u0131n\u0131 TEI olarak biz burada \u00fcretiyor olaca\u011f\u0131z\u201d<\/p>\n
Ak\u015fit ayr\u0131ca, milli helikopter motorunun T\u00fcrkiye\u2019de b\u00fct\u00fcn testlerini yapt\u0131klar\u0131n\u0131 dile getirerek, \u201cBu motorun \u00f6zelli\u011fi T\u00fcrkiye\u2019de \u00fcretilmi\u015f ilk yerli helikopter motoru, 2 bin beygirlik ilk yerli helikopter motoru. Milli helikopterimiz turbo\u015faft helikopterimiz onu da 1 y\u0131la kalmadan yerli helikopterimiz G\u00f6kbey\u2019de entegrasyon \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 i\u00e7in teslim edece\u011fiz. Bu motorun y\u00fcze 60\u2019a kadar par\u00e7alar\u0131n\u0131 TEI olarak biz burada \u00fcretiyor olaca\u011f\u0131z. \u0130lk motorlarda yerlilik oran\u0131 biraz daha d\u00fc\u015f\u00fck. \u015euanda y\u00fczde 30\u2019lar civar\u0131nda birka\u00e7 motor sonra bu y\u00fczde 60\u2019lara kadar \u00e7\u0131kacak. Zaten motorun geri kalan aksam\u0131 \u00f6zellikle biz o d\u00f6nen par\u00e7alar\u0131ndaki trib\u00fcn k\u0131sm\u0131n\u0131 yap\u0131yoruz. D\u0131\u015fardaki aksesuarlar\u0131n\u0131 tedarik zincirinden temin ederek motor haline getiriyoruz. Yan taraftaki bina da bir test merkezi kurduk. Burada da testlerini yaparak teslim ediyoruz. Motorlardan 4 tanesi yap\u0131ld\u0131. Milli helikopter motorumuzun T\u00fcrkiye\u2019de b\u00fct\u00fcn testleri yap\u0131yoruz. Motorun kalibrasyonu daha az yak\u0131p daha \u00e7ok g\u00fc\u00e7 \u00fcretmesi i\u00e7in her bir tek tek test ederek bunlar\u0131n karakterizasyon haritalar\u0131n\u0131n \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131 gerekiyor. Ciddi detayl\u0131 teknik bir i\u015f. Bununla ilgili b\u00fct\u00fcn \u00f6n \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131m\u0131z bitti. Onlar\u0131 da T\u00fcrkiye\u2019ye kazand\u0131raca\u011f\u0131z\u201d \u015feklinde konu\u015ftu.<\/p>\n
\u201cT\u00fcrkiye\u2019nin sadece turbo\u015faft motoru de\u011fil turbo jetlere, turbo fanlara da ihtiyac\u0131 var\u201d<\/p>\n
Daha sonra konu\u015fan SSB Ba\u015fkan\u0131 \u0130smail Demir, T\u00fcrkiye\u2019nin motor tasar\u0131m\u0131yla alakal\u0131 belirli ad\u0131mlar\u0131 att\u0131\u011f\u0131n\u0131 kaydederek, \u201cTEI Tusa\u015f ve Savunma Sanayimizin de\u011ferli bir ailesi ve bu aile i\u00e7inde d\u00fcnya devlerinden olan bir firma. Y\u0131llard\u0131r otoritede devam ettiriyor ve geli\u015ferek, b\u00fcy\u00fcyerek devam eden bir yap\u0131 var kar\u015f\u0131n\u0131zda. Bu yap\u0131 kendisini ispat edemeseydi, e\u011fer bir d\u00fcnya devinin tedarik\u00e7isi aras\u0131nda, ortaklar\u0131 aras\u0131nda kendisine \u00e7ok iyi bir yer edinemeseydi bu ortakl\u0131k devam etmezdi. \u0130laveten b\u00f6yle bir ortakl\u0131\u011f\u0131n devam etmesi T\u00fcrkiye\u2019de i\u015fi yap\u0131labilirli\u011fin, \u00fcretim kalitesinin, teknik seviyenin nerelerde oldu\u011fuyla ilgili asl\u0131nda b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyaya mesaj veren bir faaliyet kendi ba\u015f\u0131na. Bu faaliyetleri bu a\u00e7\u0131dan \u00f6nemsiyoruz. Biz tabi ki milli \u015firketlerimiz olsun onlar geli\u015fsin isterken bir taraftan da b\u00f6ylesi k\u00fcresel \u015firketlerinde T\u00fcrkiye\u2019de yat\u0131r\u0131m yapmalar\u0131, ortakl\u0131k yapmalar\u0131 savunma sanayi konular\u0131nda faaliyette bulunmalar\u0131n\u0131 te\u015fvik ve arzu ediyoruz. Bu konuda tutucu bir davran\u0131\u015f\u0131m\u0131z yok. \u00c7\u00fcnk\u00fc biliyoruz ki T\u00fcrkiye\u2019ye ad\u0131m atan, T\u00fcrkiye\u2019de yat\u0131r\u0131m yapan, T\u00fcrkiye\u2019de bu t\u00fcr ortakl\u0131klara giden firmalar bundan kesinlikle pi\u015fman olmayacaklar. \u0130laveten bu ortakl\u0131klar d\u00fcnyada kendine daha fazla yer bulacak. Bir taraftan \u00fclkemizin teknoloji ve \u00fcretim kabiliyetlerine katk\u0131 yaparken, bir taraftan da \u00e7e\u015fitli yerli \u00fcretimlerin ve teknoloji geli\u015ftirme hamlesine yo\u011funla\u015facaklard\u0131r. Bug\u00fcn asl\u0131nda turbo\u015favt motor teslimi yan\u0131nda, test merkezinin temel atma t\u00f6reni yan\u0131nda bir kavram\u0131 da burada kutluyoruz. Art\u0131k T\u00fcrkiye motor tasar\u0131m\u0131yla ilgili belirli ad\u0131mlar atmaya ba\u015flad\u0131. G\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz gibi milli helikopterimizin ve ilaveten Atak helikopterimizin motoru olabilecek motorun \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 devam ediyor. Bu \u00e7al\u0131\u015fmalar sabahtan ak\u015fama hemen oluverecek \u00e7al\u0131\u015fmalar de\u011fil. Bir taraftan bu t\u00fcr \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n ald\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrenin ne kadar uzun bilirken di\u011fer taraftan da biz daha h\u0131zl\u0131, daha \u00e7evik, daha atak olmam\u0131z laz\u0131m diyoruz. Genel m\u00fcd\u00fcr\u00fcm\u00fczle \u00e7e\u015fitli konu\u015fmalar\u0131m\u0131zda Cumhurba\u015fkan\u0131m\u0131z\u0131n kendisini nas\u0131l s\u0131k\u0131\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 biliyoruz, bizi nas\u0131l s\u0131k\u0131\u015ft\u0131rd\u0131klar\u0131n\u0131 biliyoruz. \u00d6yle 5 y\u0131llar, 8 y\u0131llar gibi rakamlar bize biraz tuhaf geliyor. Onun i\u00e7in g\u00fcn 24 saat diyoruz. Gerekirse 24 saatin hepsini kullanal\u0131m ama bu i\u015fi olabildi\u011fince h\u0131zl\u0131 yapal\u0131m. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u00fclkemizin ger\u00e7ekten ihtiyac\u0131 var. Sadece turbo\u015faft motoru de\u011fil turbo jetlere, turbo fanlara da ihtiyac\u0131 var ve bunlar\u0131 h\u0131zla hayata ge\u00e7irelim diyoruz. Bu konuda \u00e7ok \u015f\u00fck\u00fcr gerekli idareler mevcut, gerekli enerji, gerekli potansiyel mevcut. Bizim g\u00f6revimiz bunlar\u0131 yapmak. Bunu yapmakla asl\u0131nda program y\u00f6netimini, proje y\u00f6netimini, \u015firket y\u00f6netiminde idarelerin harekete ge\u00e7irilmesi, gen\u00e7lerimizin ideallerinin, projelerinin hayata ge\u00e7irilmesiyle olacak. Bizim de g\u00f6revimiz onlar\u0131n \u00f6n\u00fcn\u00fc a\u00e7mak, nice de\u011ferli projelere katk\u0131da bulunmak\u201d diye belirtti.<\/p>\n
\u201cTEI gibi \u015firketlerimize seri \u00fcretim anlam\u0131nda b\u00fcy\u00fck i\u015fler d\u00fc\u015fece\u011fini belirtmek istiyorum\u201d<\/p>\n
SSB Ba\u015fkan\u0131 Demir, TEI gibi \u015firketlere seri \u00fcretim anlam\u0131nda b\u00fcy\u00fck i\u015fler d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc hat\u0131rlatarak, \u201c\u00c7e\u015fitli ortamlarda kara ara\u00e7lar\u0131, deniz ara\u00e7lar\u0131, hava ara\u00e7lar\u0131 konular\u0131nda her hangi bir \u00fcr\u00fcn \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131nda kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z sorun motoru. Motorla ilgili ben birka\u00e7 ortamda da s\u00f6yledim alayc\u0131 baz\u0131 ifadeler i\u015fitiyoruz. Benim cevab\u0131m \u015fu; \u015funu duymak istiyorum T\u00fcrkiye jet motoru \u00fcretmeye 20 sene \u00f6nce ba\u015flad\u0131 ama ba\u015far\u0131s\u0131z oldu veya tank motoru \u00fcretmeye 20 sene \u00f6nce ba\u015flad\u0131 ama ba\u015far\u0131s\u0131z oldu veya 15 y\u0131l \u00f6nce tank motoru \u00fcretmeye ba\u015flad\u0131lar ama ba\u015far\u0131s\u0131z oldu gibi bir \u015fey var m\u0131? Yok. Ba\u015flamad\u0131\u011f\u0131n\u0131z bir olay\u0131n var-yok tart\u0131\u015fmas\u0131na girmektense, ba\u015flad\u0131k, yapaca\u011f\u0131z, kararl\u0131y\u0131z burada da \u00f6rneklerini g\u00f6r\u00fcyoruz. \u0130n\u015fallah hep beraber bunlar\u0131 el birli\u011fiyle tasarlayaca\u011f\u0131z ve hayata ge\u00e7irece\u011fiz. TEI bir anlamda, \u00e7ok yetenekli bir \u00fcretim \u015firketi olmakla beraber, yan\u0131nda tasar\u0131m kabiliyetlerini de geli\u015ftirdi\u011fini g\u00f6r\u00fcyoruz. Bu anlamda milli olarak kurdu\u011fumuz motor \u015firketimizin de tasar\u0131m faaliyetleri a\u00e7\u0131s\u0131ndan ve T\u00fcrkiye\u2019nin gelecekte milli motor tasar\u0131m merkezi olmas\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan da \u00f6nemli rol alaca\u011f\u0131n\u0131 ve TEI gibi \u015firketlerimize de bu anlamda buna destek ve \u00f6zellikle seri \u00fcretim anlam\u0131nda b\u00fcy\u00fck i\u015fler d\u00fc\u015fece\u011fini belirtmek istiyorum\u201d dedi.<\/p>\n
Yap\u0131lan konu\u015fmalar\u0131n ard\u0131ndan T700-TEI-701D Motoru teslimi ger\u00e7ekle\u015fti. Daha sonra sahnede TEI tesisleri i\u00e7inde yap\u0131lacak olan \u2018Turbo\u015faft Ar-Ge Test Merkezi Binalar\u0131 Temel Atma t\u00f6reni yap\u0131ld\u0131. Ard\u0131ndan protokol \u00fcyeleri motor test merkezine ge\u00e7erek burada kara \u015fahin helikopter motorunu test ederek yerinde inceleme ger\u00e7ekle\u015ftirdi.<\/p>\n
\u00d6te yandan t\u00f6ren program\u0131na Savunma Sanayii Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 Ba\u015fkan\u0131 \u0130smail Demir, Eski\u015fehir Valisi \u00d6zdemir \u00c7akacak, TEI Genel M\u00fcd\u00fcr\u00fc Mahmut Faruk Ak\u015fit, kurum ve kurulu\u015f temsilcileri ile TEI \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131 kat\u0131ld\u0131.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
\u0130LK YERL\u0130 HEL\u0130KOPTER MOTORU SAVUNMA SANAY\u0130\u0130’NE TESL\u0130M ED\u0130LD\u0130<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":156487,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","default_image_id":0,"font":"","enabled":false},"version":2}},"categories":[1],"tags":[857,9166,37,4876,36197,33,169,2454],"class_list":["post-156486","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-genel","tag-edildi","tag-helikopter","tag-ilk","tag-motoru","tag-sanayiine","tag-savunma","tag-teslim","tag-yerli"],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/www.tvturk.com\/wp-content\/uploads\/2019\/05\/ilk-yerli-helikopter-motoru-savunma-sanayiine-teslim-edildi_31121c2.jpg?fit=1000%2C694","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/paKIfm-EHY","_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/156486","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=156486"}],"version-history":[{"count":0,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/156486\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/156487"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=156486"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=156486"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=156486"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}