\u00dcniversite ve liseye giri\u015f s\u0131navlar\u0131n\u0131n yakla\u015fmas\u0131 ile birlikte \u00f6\u011frencilerde olu\u015fan tedirginli\u011fe dair \u00f6nerilerde ve tavsiyelerde bulunan Prof. Dr. \u015eermin K\u00fclaho\u011flu \u201cS\u0131nav Kayg\u0131s\u0131\u201d ve ba\u015fa \u00e7\u0131kma yollar\u0131 ile ilgili de a\u00e7\u0131klamalarda bulundu.<\/p>\n
Milyonlarca \u00f6\u011frenci e\u011fitim \u00f6\u011fretim y\u0131l\u0131n\u0131n bitmesi ile birlikte LGS ve YKS s\u00fcrecine de girmi\u015f oldu. Yakla\u015fan s\u0131navlar i\u00e7in stres alt\u0131nda olan ve endi\u015fe duyan \u00f6\u011frenciler \u00f6zellikle y\u0131llarca \u00e7al\u0131\u015ft\u0131klar\u0131 s\u0131navlarda ba\u015far\u0131s\u0131z olma korkusu ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131yalar. \u00d6\u011frencilerin kafas\u0131n\u0131 kurcalayan en b\u00fcy\u00fck kayg\u0131n\u0131n s\u0131nav kayg\u0131s\u0131 oldu\u011funu s\u00f6yleyen Girne Amerikan \u00dcniversitesi (GA\u00dc) E\u011fitim Fak\u00fcltesi PDR B\u00f6l\u00fcm\u00fc \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Prof. Dr. \u015eermin K\u00fclaho\u011flu \u00f6\u011frencilerin genelde s\u0131nav kelimesini duyduklar\u0131 zaman bile hi\u00e7 iyi \u015feyler hissetmedi\u011fini ve bu anlamda da motive olmalar\u0131 gerekti\u011fini dile getirdi.<\/p>\n
\u201cGen\u00e7lik ya\u015fam\u0131m\u0131z\u0131n en az bir y\u0131l\u0131n\u0131 s\u0131nav k\u00e2busuna feda ediyoruz\u201d<\/p>\n
Bu anlamda \u00f6ncelikle s\u0131nav kayg\u0131s\u0131n\u0131n neden bu kadar b\u00fcy\u00fck oldu\u011funu de\u011ferlendiren Prof. Dr. \u015eermin K\u00fclaho\u011flu s\u0131navlar\u0131n \u00f6\u011frencilerin hayat\u0131nda \u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir yer kaplad\u0131\u011f\u0131n\u0131 dile getirerek, \u201cE\u011fitim hayat\u0131m\u0131z s\u0131navlarla ge\u00e7iyor. Bir d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn: \u015eu ana gelinceye kadar okudu\u011funuz okullarda tahminen ka\u00e7 s\u0131nava girdiniz? Merkezi s\u0131nav engelini a\u015fmak i\u00e7in ka\u00e7 deneyim ya\u015fad\u0131n\u0131z? G\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz gibi, bu \u00fclkede hayat\u0131m\u0131z s\u0131nav. E\u011fitimimiz boyunca her y\u0131l birka\u00e7 kez s\u0131nav d\u00f6ng\u00fcs\u00fc ya\u015f\u0131yoruz. Dersler durduruluyor ve s\u0131nav k\u00e2busu g\u00fcnleri ba\u015fl\u0131yor. Liseye ve \u00fcniversiteye giri\u015f s\u0131navlar\u0131nda sadece dersler de\u011fil, hayatlar duruyor. \u00c7evremizdeki herkes bizim i\u00e7in bir d\u00f6nem, bu s\u0131navlara odakl\u0131 ya\u015f\u0131yor ve en k\u00f6t\u00fcs\u00fc, gen\u00e7lik ya\u015fam\u0131m\u0131z\u0131n en az bir y\u0131l\u0131n\u0131, bu s\u0131nav kabusuna feda ediyoruz. Sonu\u00e7 olarak, s\u0131navlar\u0131, alt edemeyece\u011fimizi d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz i\u00e7in bize korku veren g\u00fc\u00e7l\u00fc bir dev gibi alg\u0131lar hale geliyoruz.\u201d<\/p>\n
S\u0131nav kayg\u0131s\u0131 ile nas\u0131l ba\u015f ederiz?<\/p>\n
Ya\u015fanan kayg\u0131lar\u0131 alt etmek ad\u0131na gen\u00e7lere verdi\u011fi tavsiyelerle devam eden Prof. Dr. K\u00fclaho\u011flu, \u201cBu k\u00f6t\u00fc deve kar\u015f\u0131 sava\u015fma g\u00fcc\u00fcm\u00fcz\u00fc nas\u0131l geli\u015ftirebiliriz? Bu sorunun yan\u0131t\u0131, \u2018g\u00fcc\u00fcm\u00fcz\u00fc zay\u0131flatan nedenleri ortadan kald\u0131rmak\u2019 \u015feklinde olabilir. Bu nedenlerin en \u00f6nemlileri olarak \u015funlar s\u0131ralan\u0131yor: Ger\u00e7ek\u00e7i olmayan d\u00fc\u015f\u00fcnce bi\u00e7imleri, kendine g\u00fcvensizlik ve bu ikisinin temelindeki plans\u0131zl\u0131k. En temel olandan ba\u015flarsak; plans\u0131zl\u0131k tutumu, zaman\u0131 iyi kullanamama, k\u00f6t\u00fc \u00e7al\u0131\u015fma al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131, hedef belirsizli\u011fi, g\u00f6rev ve sorumluluklar\u0131 erteleme olarak ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor. Bu d\u00f6rt davran\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131ndan kendinize not verin, bakal\u0131m ge\u00e7er not alabilecek misiniz? Ders \u00e7al\u0131\u015fma konusuna nas\u0131l bak\u0131yorsunuz? S\u0131k\u0131c\u0131 -Zor- \u0130tici -Gereksiz olarak m\u0131, yoksa \u00e7al\u0131\u015ft\u0131k\u00e7a ho\u015flan\u0131lan- Sonucunda ba\u015far\u0131 getiren- Ba\u015fard\u0131k\u00e7a \u00e7al\u0131\u015fma iste\u011fini art\u0131ran- Hedefe yak\u0131nla\u015ft\u0131ran olarak m\u0131? \u0130kinci bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131n\u0131n size daha \u00e7ok yak\u0131\u015faca\u011f\u0131n\u0131 bilmenizi isterim\u201d diye konu\u015ftu.<\/p>\n
Tavsiyelerine \u201cSizin \u00f6\u011frenme tutumunuz hangisi?\u201d sorusu ile devam eden Dr. K\u00fclaho\u011flu;<\/p>\n
\u201c\u00d6\u011frenmeye odaklanma tutumundaki ki\u015finin ba\u015far\u0131l\u0131 olmama korkusu yoktur. Motivasyonu y\u00fcksektir. Kendine g\u00fcveni tamd\u0131r. \u00c7al\u0131\u015fma stratejileri kullan\u0131r. Planl\u0131 \u00e7al\u0131\u015fma konusunda \u00f6zenlidir. Ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131ktan ka\u00e7\u0131nan ki\u015fide ba\u015far\u0131l\u0131 olamama korkusu h\u00e2kimdir. Motivasyonu azd\u0131r. Ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131\u011f\u0131 kendi yetene\u011finde ya da dersin zorlu\u011funda arar. Etkili ders \u00e7al\u0131\u015fma teknikleri kullanmaz. Amac\u0131, \u00f6\u011frenmekten \u00e7ok ders ge\u00e7mektir. Anlayarak \u00e7al\u0131\u015fma yerine ezbere ba\u015fvurur. Ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131\u011f\u0131 kabul etme tutumundaki ki\u015fi ise ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131\u011f\u0131 ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz g\u00f6r\u00fcr, ders \u00e7al\u0131\u015fma ve motivasyon ihtiyac\u0131 en alt d\u00fczeydedir. S\u00fcrekli deste\u011fe ihtiya\u00e7 duyar, ba\u015far\u0131l\u0131 olmak i\u00e7in \u00e7aba g\u00f6stermez, ders d\u0131\u015f\u0131 etkinliklere fazla zaman ay\u0131r\u0131r. Sizin \u00f6\u011frenme odakl\u0131 tutumu benimseyerek, ders \u00e7al\u0131\u015fmaya kar\u015f\u0131 olumlu bak\u0131\u015fta ve planl\u0131 olman\u0131z\u0131 diliyorum. Bunun i\u00e7in \u00f6ncelikle, bir takvim geli\u015ftirmeniz ve planl\u0131 \u00e7al\u0131\u015fman\u0131z yararl\u0131 olur. Derste \u015funlar\u0131 yapmaya \u00e7al\u0131\u015fabilirsiniz: Her derse girmek, konuya \u00f6nceden g\u00f6z atmak, dinleme becerilerini geli\u015ftirmek, not tutma tekniklerin \u00f6\u011frenmek \u00f6zet \u00e7\u0131kartmak, \u00f6nemli noktalar\u0131 belirlemek, s\u0131nav g\u00fcn\u00fc notlar\u0131 g\u00f6zden ge\u00e7irmek. Evde do\u011fru ders \u00e7al\u0131\u015fma ortam\u0131 haz\u0131rlamak da \u00f6nemlidir. \u00c7al\u0131\u015fmay\u0131 durduracak ko\u015fullar\u0131 engellemek (cep telefonu\/televizyon\/bilgisayar), rahat bir ortam olu\u015fturmak \u00e7al\u0131\u015fma alan\u0131n\u0131 d\u00fczenlemek gibi. \u00d6\u011frenme odakl\u0131 bu davran\u0131\u015flar yerine, ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131ktan ka\u00e7\u0131nan veya ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131\u011f\u0131 kabul eden tutum, sizin kendinize g\u00fcvensiz olman\u0131za yol a\u00e7ar. Ba\u015far\u0131s\u0131z olma ve de\u011ferlendirilme korkusu, daha \u00f6nce ya\u015fanm\u0131\u015f ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131klar\u0131n tekrarlanabilece\u011fi endi\u015fesi, y\u00fcksek beklenti d\u00fczeyi ve m\u00fckemmeliyet\u00e7i yakla\u015f\u0131m, kendinize g\u00fcvenmenizi engelleyen etkenlerdir. Hayatta yap\u0131lacak en b\u00fcy\u00fck hata, hata yapmaktan korkarak ya\u015famakt\u0131r. Nas\u0131l d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrsek, \u00f6yle duygulan\u0131r ve davran\u0131r\u0131z. Yapamayaca\u011f\u0131m, ba\u015faramayaca\u011f\u0131m \u015feklindeki d\u00fc\u015f\u00fcnceler yerine; planl\u0131 \u00e7al\u0131\u015fma ile olumlu i\u00e7 sese sahip olabilir ve kendinize g\u00fcveni y\u00fckseltebilirsiniz. \u0130nsan kendi d\u00fc\u015f\u00fcncesine istedi\u011fi gibi y\u00f6n verme g\u00fcc\u00fcne sahiptir\u201d diye konu\u015ftu.<\/p>\n
Kendinize olumlu c\u00fcmleler kurun<\/p>\n
K\u00fclaho\u011flu ayr\u0131ca s\u0131nav i\u00e7in \u00f6\u011frencilerin kendileri ile olumlu yakla\u015f\u0131mlar i\u00e7inde konu\u015fmas\u0131 gerekti\u011fini ve bu da t\u00fcm k\u00f6t\u00fc motivasyonlar\u0131 \u00fczerinden atmaya yard\u0131mc\u0131 oldu\u011funu dile getirdi. Bu anlamda K\u00fclaho\u011flu, \u201c\u015eu konu\u015fmalar\u0131n size ne faydas\u0131 olabilir ki? S\u0131nava haz\u0131r de\u011filim. \u2018Bu bilgiler \u00e7ok gereksiz ve sa\u00e7ma. Nerede ve ne zaman kullanaca\u011f\u0131m ki? S\u0131navlar niye yap\u0131l\u0131yor, ne gerek var? Bu bilgiler gelecekte benim i\u015fime yaramaz. S\u0131nava haz\u0131rlanmak i\u00e7in gerekli zaman\u0131m yok ki!\u2019. Bunun yerine \u015fu konu\u015fmalar daha yararl\u0131 olmaz m\u0131yd\u0131? \u2018Yapmam gereken nedir? Yapabildi\u011fimin en iyisini yapmaya \u00e7al\u0131\u015fmakla ne kaybederim?\u2019 S\u0131nav hakk\u0131nda kendinizle ne t\u00fcr konu\u015fmalar yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131za dikkat edin. Bu i\u00e7 konu\u015fmalarda fark etti\u011finiz olumsuz d\u00fc\u015f\u00fcnceleri olumlu d\u00fc\u015f\u00fcncelere \u00e7evirmeye, ger\u00e7ek d\u0131\u015f\u0131 beklenti ve yorumlar\u0131n\u0131z\u0131 de\u011fi\u015ftirmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131n. \u2018\u00c7ok fazla konu var, zaman\u0131m yetmeyecek\u2019 yerine; \u2018yeterli zaman\u0131m\u0131n olmad\u0131\u011f\u0131 do\u011fru, ancak olan zaman\u0131m\u0131 en etkili \u015fekilde nas\u0131l kullanabilirim? T\u00fcm kaynaklar\u0131 \u00e7al\u0131\u015famasam bile, \u00f6nemli b\u00f6l\u00fcmlere \u00f6ncelik vererek s\u0131nava haz\u0131rlanabilirim, hi\u00e7 olmazsa bu b\u00f6l\u00fcmlerden puan kazan\u0131r\u0131m\u2019 diyebilirsiniz\u201d \u015feklinde konu\u015ftu.<\/p>\n
K\u00fclaho\u011flu tavsiyelerini ayn\u0131 zamanda maddeler halinde \u015fu \u015fekilde s\u0131ralad\u0131;<\/p>\n
\u201cD\u00fczenli \u00e7al\u0131\u015f\u0131n olumlu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn, MEL\u0130, -MALI Dilinden vazge\u00e7in!<\/p>\n
\u201cHerkesin dikkati benim \u00fczerimde. Ba\u015faramazsam, rezil olurum\u2019 \u2018Kendimi kan\u0131tlamam i\u00e7in bu s\u0131navda mutlaka iyi sonu\u00e7 almal\u0131y\u0131m\u2019 demek yerine \u00f6nemli olan benim ne istedi\u011fim ve ne yapaca\u011f\u0131m. Dikkatimi di\u011ferlerinin istekleri \u00fczerinde odaklarsam, i\u015fim zorla\u015f\u0131r\u2019 \u2018Ba\u015farmak istiyorum, ba\u015far\u0131rsam iyi olacak dikkatim hi\u00e7 da\u011f\u0131lmamal\u0131 Hi\u00e7bir soruda tak\u0131lmamal\u0131y\u0131m. Hemen yapmal\u0131y\u0131m\u2019 diyerek kendimizi motive etmeliyiz.<\/p>\n
1.\tKayg\u0131n\u0131n dili insafs\u0131z bir siyah-beyaz dildir. B\u00f6yle bir dil geli\u015ftirmeyin. Bu dil insanlar\u0131 ba\u015far\u0131l\u0131-ba\u015far\u0131s\u0131z olarak iki kutba ay\u0131r\u0131r, ortas\u0131 yoktur. Kendinizi bir b\u00fct\u00fcn olarak ba\u015far\u0131l\u0131 veya ba\u015far\u0131s\u0131z ilan etmeyin. Ba\u015far\u0131s\u0131z veya ba\u015far\u0131l\u0131 sonu\u00e7lar almak, ya\u015fam\u0131n do\u011fal bir olgusudur. Bu sonucun genel bir durum olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 kabul edersek, sonucu de\u011fi\u015ftirebilecek g\u00fcc\u00fcn kendimizde oldu\u011funu bilirsek, bu y\u00f6nde davranabiliriz.<\/p>\n
2.\t Ya hep, ya hi\u00e7 anlay\u0131\u015f\u0131ndan vazge\u00e7in. Dikkatinizi ge\u00e7en bir y\u0131la \u00e7evirin ve yapm\u0131\u015f olduklar\u0131n\u0131z\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn. Sadece ba\u015far\u0131lara ve iyi sonu\u00e7lara bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda: \u2018Ge\u00e7en y\u0131l ben ba\u015far\u0131l\u0131 biriydim. Hep b\u00f6yle olmal\u0131y\u0131m. Ya olamazsam? Sadece ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131klara, k\u00f6t\u00fc sonu\u00e7lara bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda: \u2018Ge\u00e7en y\u0131l ben ba\u015far\u0131s\u0131z biriydim. Yine ba\u015faramayaca\u011f\u0131m!\u2019 Durup d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fczde, yani genelleme yapmad\u0131\u011f\u0131m\u0131zda: \u2018Ge\u00e7en y\u0131l ben \u015fu ve bu konularda (alanlarda) ba\u015far\u0131l\u0131, \u015fu ve bu konularda ba\u015far\u0131s\u0131z oldum (davrand\u0131m)\u2019<\/p>\n
\u00c7evre i\u00e7in de\u011fil, kendiniz i\u00e7in d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn<\/p>\n
3.\t\u2018Sen en iyisini yapars\u0131n, sana g\u00fcveniyoruz\u2019 gibi s\u00f6zler alt\u0131nda ki\u015fi kendini bask\u0131 alt\u0131nda hisseder. Kayg\u0131l\u0131 ki\u015finin kendi istekleri \u00f6nemli de\u011fildir. \u00d6nemli olan ba\u015fkalar\u0131n\u0131n (anne-baba, arkada\u015flar, \u00f6\u011fretmenler, akrabalar vb.) g\u00f6z\u00fcnde olumlu bir yer edinmektir. Bu d\u00fc\u015f\u00fcnce kal\u0131b\u0131n\u0131n fark\u0131na var\u0131p, kendini \u00e7evrenin ipote\u011finden kurtarmal\u0131s\u0131n.\u201d<\/p>\n
Kayg\u0131yla ba\u015f etmek i\u00e7in farkl\u0131 y\u00f6ntemler<\/p>\n
Kayg\u0131yla ba\u015f etmek i\u00e7in farkl\u0131 y\u00f6ntemlerden de bahseden K\u00fclaho\u011flu, \u201c\u00d6\u011frenciler bu a\u015famalarda kayg\u0131lar\u0131 i\u00e7in farkl\u0131 y\u00f6ntemlere ba\u015fvurabilir. Bunlardan bir tanesi DKBY Modeli. Bu modelde ilk ad\u0131m D (de\u011fi\u015ftir). \u0130\u00e7inde bulundu\u011funuz olumsuz durumu de\u011fi\u015ftirin. Stres kayna\u011f\u0131yla y\u00fczle\u015f yard\u0131m iste ve zaman\u0131n\u0131 iyi kullan. \u2018Hay\u0131r\u2019 demeyi \u00f6\u011fren. Arada mola ver ve stres kayna\u011f\u0131n\u0131 \u00f6nceden tahmin et. \u0130kinci ad\u0131m da K (kabul et). Kontrol edemeyece\u011finiz durumlarla kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131zda, \u00f6fkelenmeden kabul etmeye ve pozitif yakla\u015f\u0131m\u0131n\u0131z\u0131 kaybetmemeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131n. D\u00fc\u015f\u00fcnme tarz\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftir. Kayg\u0131lanma, \u00f6fkene hakim ol ve durumu daha da k\u00f6t\u00fcle\u015ftirme. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc ad\u0131m ise B (bo\u015f ver). Ger\u00e7ek d\u0131\u015f\u0131 beklentilerinizi, olumsuz kabullerinizi ve kendi kendinize olu\u015fturdu\u011funuz stresten kurtulun. Vazge\u00e7meyi \u00f6\u011fren ki i\u015fleri \u00fcst \u00fcste ekleme. Neden bo\u015f vermen gerekti\u011fini bil ve Denge kur. A tipi davran\u0131\u015f (ka\u00e7\u0131n) B tipi davran\u0131\u015f (edin). D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc ad\u0131m Y (ya\u015fam tarz\u0131n\u0131 y\u00f6net). Hayat\u0131n\u0131zdaki stres sebeplerine kar\u015f\u0131 direnme kapasitenizi artt\u0131rabilirsiniz. Bunun i\u00e7inse, negatif m\u00fccadeleden ka\u00e7\u0131n, pozitif ya\u015fam tarz\u0131n\u0131 benimse, diyet yap, egzersiz yap, rahatla ve destek al\u201d diye konu\u015ftu.<\/p>\n
\u0130kinci bir se\u00e7enek olarak da Dale Garnegie y\u00f6ntemini anlatan K\u00fclaho\u011flu, \u201cBu tekni\u011fe g\u00f6re; \u00fcz\u00fcnt\u00fcm\u00fcz\u00fc, s\u0131k\u0131nt\u0131m\u0131z\u0131, stresimizi bir ka\u011f\u0131da bir iki c\u00fcmleyle ifade edece\u011fiz. \u00d6rne\u011fin; \u2018Girece\u011fim s\u0131navda ba\u015far\u0131l\u0131 olup olamayaca\u011f\u0131m\u0131 merak etmekteyim\u2019. Sonra, ilk olarak \u2018Bu \u00fcz\u00fcnt\u00fcden kurtulabilmek i\u00e7in ne yapaca\u011f\u0131m\u0131z\u0131 yazaca\u011f\u0131z. \u2018Elimden geldi\u011fince ders \u00e7al\u0131\u015faca\u011f\u0131m, en \u00e7ok sorulan sorular\u0131n \u00f6zelliklerini \u00f6\u011frenece\u011fim, bu s\u0131navdan ge\u00e7mi\u015f kimseleri bulaca\u011f\u0131m ve onlar\u0131n tecr\u00fcbelerinden yararlanaca\u011f\u0131m. Kendime a\u015f\u0131r\u0131 stres yapmayaca\u011f\u0131m, yeme\u011fimi dinlenmemi kesmeyece\u011fim, sa\u011fl\u0131\u011f\u0131m\u0131 bozmamak i\u00e7in elimden geleni yapaca\u011f\u0131m, ba\u015far\u0131l\u0131 olmasam da bunda da bir hay\u0131r vard\u0131r diyecek ve ikinci kez s\u0131nava girmek i\u00e7in b\u00fcy\u00fck bir azimle yoluma devam edece\u011fim\u2019 yazaca\u011f\u0131z. Sonras\u0131nda bu plan\u0131 uygulamaya koyulaca\u011f\u0131z ve bu plana hangi tarihe kadar uyaca\u011f\u0131m\u0131z\u0131 tespit edece\u011fiz. Bu s\u00fcre sarf\u0131nda plan\u0131 uygulamak i\u00e7in en y\u00fcksek \u00e7abay\u0131 g\u00f6sterece\u011fiz. Son olarak da plan\u0131 uygulamada ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131\u011f\u0131m\u0131z olursa kendimize ufak bir ceza verece\u011fiz. Yaln\u0131z bu ceza ba\u015fkalar\u0131na hizmete y\u00f6nelik olacakt\u0131r\u201d ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n
Do\u011fru nefes alma tekni\u011fi<\/p>\n
Son olarak da do\u011fru nefes alma egzersizin \u00e7ok faydal\u0131 olabilece\u011fine de\u011finen K\u00fclaho\u011flu nas\u0131l yap\u0131laca\u011f\u0131n\u0131 anlatarak, \u201c Nefes almadan \u00f6nce sol elinizi karn\u0131n\u0131z\u0131n \u00fczerine, sa\u011f elinizi g\u00f6\u011fs\u00fcn\u00fcz\u00fcn \u00fczerine koyun. Nefesinizi ci\u011ferleriniz bo\u015fal\u0131ncaya kadar verin, Burnunuzdan yava\u015f yava\u015f ve derin bir \u015fekilde nefes al\u0131n ve \u00f6nce karn\u0131n\u0131z\u0131n, sonra da g\u00f6\u011fs\u00fcn\u00fcz\u00fcn \u015fi\u015fti\u011fini hissedin. Nefesi ald\u0131ktan sonra b\u0131rakmadan i\u00e7inizden d\u00f6rde kadar say\u0131n ve en son olarak nefesinizi d\u00f6rde kadar sayarak b\u0131rak\u0131n\u0131z\u201d diyerek s\u00f6zlerini tamamlad\u0131.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
\u00dcN\u0130VERS\u0130TE VE L\u0130SEYE G\u0130R\u0130\u015e SINAVLARININ YAKLA\u015eMASI \u0130LE B\u0130RL\u0130KTE \u00d6\u011eRENC\u0130LERDE OLU\u015eAN TED\u0130RG\u0130NL\u0130\u011eE DA\u0130R \u00d6NER\u0130LERDE VE TAVS\u0130YELERDE BULUNAN PROF. DR. \u015eERM\u0130N K\u00dcLAHO\u011eLU \u201cSINAV KAYGISI\u201d VE BA\u015eA \u00c7IKMA YOLLARI \u0130LE \u0130LG\u0130L\u0130 DE A\u00c7IKLAMALARDA BULUNDU.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":160828,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","default_image_id":0,"font":"","enabled":false},"version":2}},"categories":[1],"tags":[1732,21620,192,4213,3890,4989],"class_list":["post-160827","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-genel","tag-bas","tag-edebiliriz","tag-ile","tag-kaygisi","tag-nasil","tag-sinav"],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/www.tvturk.com\/wp-content\/uploads\/2019\/05\/sinav-kaygisi-ile-nasil-bas-edebiliriz_8d2e45b.jpg?fit=664%2C354","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/paKIfm-FPZ","_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/160827","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=160827"}],"version-history":[{"count":0,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/160827\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/160828"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=160827"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=160827"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=160827"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}