Zonguldak B\u00fclent Ecevit \u00dcniversitesi M\u00fchendislik Fak\u00fcltesi b\u00fcnyesinde kurulan analiz merkezinde, uydu verilerinden yer hareketlerini ve atmosferdeki de\u011fi\u015fimleri g\u00fcnl\u00fck otomatik olarak hesaplayan ve internet \u00fczerinden servis eden yaz\u0131l\u0131m geli\u015ftirildi.<\/p>\n
Zonguldak B\u00fclent Ecevit \u00dcniversitesi M\u00fchendislik Fak\u00fcltesi taraf\u0131ndan d\u00fczenlenen \u2018GPS A\u011f\u0131 De\u011ferlendirme ve Analiz Merkezi\u2019 \u00e7al\u0131\u015ftay\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirildi. M\u00fchendislik Fak\u00fcltesi Prof. Dr. Refik Fenmen Amfisinde d\u00fczenlenen, Geomatik M\u00fchendisli\u011fi B\u00f6l\u00fcm\u00fc Ar\u015f. G\u00f6r. G\u00f6khan G\u00fcrb\u00fcz\u2019\u00fcn konu\u015fmac\u0131 oldu\u011fu \u00e7al\u0131\u015ftaya, Dekan Prof. Dr. Hakan Kuto\u011flu, Meteoroloji Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc Daire Ba\u015fkan\u0131 \u0130smail Mert, TUB\u0130TAK Uzay Ara\u015ft\u0131rmac\u0131s\u0131 Bet\u00fcl Atalay, akademik personel ve \u00f6\u011frenciler kat\u0131ld\u0131.<\/p>\n
\u00c7al\u0131\u015ftay\u0131n a\u00e7\u0131l\u0131\u015f\u0131nda konu\u015fan Prof. Dr. Kuto\u011flu, Geomatik M\u00fchendisli\u011fi B\u00f6l\u00fcm\u00fc b\u00fcnyesinde geli\u015ftirilen GPS A\u011f\u0131 De\u011ferlendirme ve Analiz Merkezince uydu verilerinin toplan\u0131larak otomatik olarak i\u015flendi\u011fini, elde edilen sonu\u00e7lar\u0131n internet \u00fczerinden afetmerkezi.beun.edu.tr\/analiz-merkezi.html adresine g\u00f6nderildi\u011fini, bu sayede \u00fclkede ger\u00e7ekle\u015fmekte olan sismik ve meteorolojik olaylar\u0131n daha iyi anla\u015f\u0131labildi\u011fini s\u00f6yledi. Prof. Dr. Kuto\u011flu, analiz merkezinden elde edilen bilgiler ile depremlere neden olan yer kabu\u011fu hareketlerinin de incelenmesi imk\u00e2n\u0131n\u0131 bulduklar\u0131n\u0131 s\u00f6yledi.<\/p>\n
\u201c\u0130nsano\u011flu olarak bu do\u011fa olaylar\u0131n\u0131 anlamaya, erken tahmin edip erken uyar\u0131 yapmaya gayret ediyoruz\u201d<\/p>\n
M\u00fchendislik Fak\u00fcltesi Dekan\u0131 Prof. Dr. Kuto\u011flu, son y\u00fcz y\u0131ldaki \u00e7al\u0131\u015fmalara dikkat \u00e7ekti. Meteorolojik olaylarda iyi sonu\u00e7 elde edilmesine ra\u011fmen deprem gibi olaylar\u0131n erken tahminine ili\u015fkin \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n ise yeni oldu\u011funun alt\u0131n\u0131 \u00e7izen Prof. Dr. Kuto\u011flu, \u015f\u00f6yle konu\u015ftu:<\/p>\n
“Ge\u00e7en 100 y\u0131ldan itibaren insan n\u00fcfus art\u0131\u015f\u0131 b\u00fcy\u00fck noktalara ula\u015ft\u0131. \u0130nsan n\u00fcfusu artt\u0131k\u00e7a talepler de art\u0131yor. Bu anlamda da \u00fclkelerin ekonomik b\u00fcy\u00fcme iste\u011fi nedeniyle kentle\u015fme de art\u0131yor. \u00dcretimler de artma e\u011filimi y\u00f6nelimi g\u00f6steriyor. \u0130nsanlar d\u00fcnya \u00fczerine daha fazla yay\u0131lmaya ba\u015fl\u0131yorlar. Bunun neticesinde insan faaliyetleri iklim ve olaylar\u0131 de\u011fi\u015ftirebildi\u011fi gibi tabii ki daha yayg\u0131n bir alanda ya\u015famaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131m\u0131z i\u00e7in deprem gibi olaylardan da daha fazla etkilenmeye ba\u015fl\u0131yoruz. Do\u011fa olaylar\u0131 insan hayat\u0131 \u00fczerinde derin etkiler b\u0131rakan sonu\u00e7lar do\u011furabiliyor. Bu noktada insano\u011flu olarak bu do\u011fa olaylar\u0131n\u0131 anlamaya, onlar\u0131 \u00e7\u00f6zmeye, imkan varsa erken tahmin edip erken uyar\u0131 yapmaya gayret ediyoruz. Bu noktada da yine g\u00f6zlemsel \u00e7al\u0131\u015fmalar da insano\u011flunun tarihine bakt\u0131\u011f\u0131n\u0131z zaman son d\u00f6nem, son 100 y\u0131lda yo\u011funla\u015fm\u0131\u015f durumda. G\u00f6zlemlere dayal\u0131 olarak do\u011fa olaylar\u0131n\u0131 anlamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yoruz. \u00d6zellikle meteorolojik olaylarda \u00e7ok iyi noktalara geldik. Ama deprem ve benzeri olaylarda hen\u00fcz ba\u015flang\u0131\u00e7 seviyesinde say\u0131labiliriz. G\u00f6zlem istasyonlar\u0131m\u0131z, g\u00f6zlem teknolojilerimiz giderek bilimdeki geli\u015fmelerle do\u011fru orant\u0131l\u0131 olarak g\u00f6zlem teknolojilerimiz de art\u0131yor. G\u00f6zlem teknolojilerimizin \u00e7e\u015fitleri art\u0131yor. Bu ba\u011flamda bize \u00f6nemli bilgiler sa\u011flayan g\u00f6zlem teknolojilerinden bir tanesi de k\u00fcresel konumlama sistemleridir. Uzayda konumlanm\u0131\u015f uydulardan toplad\u0131\u011f\u0131m\u0131z bilgiler vas\u0131tas\u0131yla en ba\u015fta konumlama bilgisi elde ettik. Y\u00fcksek hassasiyetli konumlama bilgisi elde ettik. Ondan sonra yine bilimsel \u00e7al\u0131\u015fmalar vas\u0131tas\u0131yla depremlere neden olan yer kabu\u011fu hareketlerini \u00e7\u00f6z\u00fcp depremlerle ili\u015fkilerini kurmaya ba\u015flad\u0131k. \u00d6tesinde de yine bu g\u00f6zlemlerden yararlanarak birtak\u0131m i\u015flemler vas\u0131tas\u0131yla atmosfer tabakas\u0131ndaki iyonosfer ve troposferden de bilgiler sa\u011flamaya ba\u015flad\u0131k. Bunlar\u0131n bilgilerinden de meteorolojik olaylar hakk\u0131nda da bilgi \u00e7\u0131kartabilir noktaya geldik. \u00dclkemizde de bu GPS k\u00fcresel konumlama sistemlerinden veri toplayan s\u00fcrekli toplayan 146 istasyon s\u00f6z konusudur. Tapu Kadastro Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc ve Harita Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc\u2019n\u00fcn. Birlikte ortakla\u015fa i\u015fletmi\u015f oldu\u011fu 146 istasyon T\u00fcrkiye\u2019de s\u00fcrekli GPS istasyonlar\u0131ndan veri toplar durumda. Gerek yurt i\u00e7i gerekse yurt d\u0131\u015f\u0131nda bir\u00e7ok bilim insan\u0131 kendi \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 yapmak \u00fczere bu verileri kullanarak bilimsel \u00e7al\u0131\u015fmalar yap\u0131yorlar. Bunlar\u0131 makalelere d\u00f6k\u00fcyorlar. Bizde bu verileri de\u011ferlendirebiliyorsak herkese \u00e7\u00f6z\u00fcmleri sunal\u0131m ki bir g\u00f6z\u00fcn bakmas\u0131yla \u00e7\u00f6zebilece\u011fimiz \u015fey \u00e7ok az ama herkesin bu verileri analizine ula\u015fabilir bunlar\u0131n de\u011fi\u015fimlerini g\u00f6zleyebilirse \u00e7ok daha fazla \u00e7al\u0131\u015fma yap\u0131labilir. \u00c7ok daha fazla y\u00fcksek lisans, proje \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 y\u00fcr\u00fct\u00fclebilir. Herkesin iyi bir de\u011ferlendirici olmas\u0131n\u0131, GPS de\u011ferlendirici olmas\u0131n\u0131 bekleyemeyiz. Biz de onlar\u0131 servis yapar\u0131z internet \u00fczerinden \u00e7\u00f6z\u00fcmleri servis yapar\u0131z. \u0130lgilenen kullan\u0131c\u0131lar kendi konular\u0131yla ilgili buradaki detaylar\u0131 \u00e7\u0131kart\u0131p \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na katk\u0131 sa\u011flayabilirler. Bilim ortam\u0131na katk\u0131 sa\u011flam\u0131\u015f oluruz diye d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fck. Zaten bilimde de \u015f\u00f6yle bir felsefe vard\u0131r. Bilim payla\u015f\u0131ld\u0131k\u00e7a azalmayan yegane servettir. E\u011fer biz bir sonucu elde edebiliyorsak o zaman ba\u015fkalar\u0131na da sunabilmeliyiz ki bilim geli\u015febilsin. Daha fazla de\u011fer \u00fcretebilsin.\u201d<\/p>\n
V\u0130DA\u2019y\u0131 hayata ge\u00e7irdiler<\/p>\n
Konu\u015fmac\u0131 Ar\u015f. G\u00f6r. G\u00fcrb\u00fcz de T\u00fcrkiye\u2019de 146 s\u00fcrekli g\u00f6zlem yapan GPS istasyonunun oldu\u011funu, analiz merkezi ile 4 ayr\u0131 uydudan koordinat bilgilerine ula\u015f\u0131labildi\u011fini, b\u00f6ylece atmosfer tabakas\u0131nda bilgiler elde edilerek meteorolojik olaylara ili\u015fkin geli\u015fmelerin g\u00f6zlemlenebildi\u011fini s\u00f6yledi. G\u00fcrb\u00fcz, \u201cHakan Kuto\u011flu ile birlikte ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011fimiz V\u0130DA ismini verdi\u011fimiz veri indirme ve de\u011ferlendirme algoritmas\u0131 de\u011ferlendirme merkezini tan\u0131taca\u011f\u0131z. S\u00fcrekli olarak 146 istasyon g\u00f6zlem yapmaktad\u0131r. Biz de bu \u00e7al\u0131\u015fma kapsam\u0131nda madem tek bir alet kullanarak d\u00f6rt uydudan bir koordinat elde edebiliyoruz. Neden b\u00fct\u00fcn T\u00fcrkiye\u2019nin ki s\u00fcrekli olarak g\u00f6zlem yapabiliyorsa biz de s\u00fcrekli olarak koordinat kestirebildik. Sonras\u0131nda bu koordinat birle\u015fenini kullanarak bulundu\u011fumuz konumlar\u0131n devaml\u0131 maruz kald\u0131\u011f\u0131 deplasman de\u011ferlerinin deformasyonlar\u0131n\u0131 belirleyerek hatta y\u00fckseklik parametresini kullanarak atmosfer birle\u015fenlerini kestirebiliriz dedik. Bu fikirle ortaya \u00e7\u0131kan \u00e7al\u0131\u015fma sonucunda V\u0130DA analiz merkezi sonunda devreye girdi. T\u00fcm bu \u00e7al\u0131\u015fmalar i\u00e7erisinde V\u0130DA 2018 y\u0131l\u0131 i\u00e7erisinde t\u00fcm testlerin sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n yeterli do\u011frulu\u011fa ula\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 fark ettik. 1 Ocak 2019\u2019dan itibaren aktif olarak de\u011ferlendiremeye ba\u015flad\u0131k\u201d dedi.<\/p>\n
\u00c7al\u0131\u015ftay, G\u00fcrb\u00fcz\u2019\u00fcn GPS A\u011f\u0131 De\u011ferlendirme ve Analiz Merkezi\u2019nin hakk\u0131nda bilgiler i\u00e7eren bir sunumu ile sona erdi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
DEKAN PROF. DR. HAKAN KUTO\u011eLU, GEL\u0130\u015eT\u0130R\u0130LEN MERKEZ\u0130N ELDE ETT\u0130\u011e\u0130 VER\u0130LERLE DEPREMLER\u0130N \u00d6NCEDEN ANLA\u015eILAB\u0130LECE\u011e\u0130NE VURGU YAPTI<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":161793,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","default_image_id":0,"font":"","enabled":false},"version":2},"jetpack_post_was_ever_published":false},"categories":[24],"tags":[1073,740,38075,1018,6235,38073,257,1552,38074,16854],"class_list":["post-161792","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-teknoloji","tag-ozel","tag-analiz","tag-anlasilabilecek","tag-daha","tag-depremler","tag-gelistirilen","tag-hava","tag-iyi","tag-merkeziyle","tag-olaylari"],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/www.tvturk.com\/wp-content\/uploads\/2019\/05\/ozel-gelistirilen-analiz-merkeziyle-depremler-ve-hava-olaylari-daha-iyi-anlasilabilecek_5b7f368.jpg?fit=1000%2C666","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/paKIfm-G5y","_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/161792","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=161792"}],"version-history":[{"count":0,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/161792\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/161793"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=161792"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=161792"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=161792"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}