Ebru sanat\u0131na dair T\u00fcrkiye\u2019nin en b\u00fcy\u00fck koleksiyonlardan birini meydana getiren \u0130brahim Hakk\u0131 Yi\u011fit, “\u0130yi k\u00f6t\u00fc ay\u0131rt etmeden, m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funca b\u00fct\u00fcn ebrular\u0131 toplad\u0131m. Yere at\u0131lm\u0131\u015f, \u00fczerinde ayak izi olan \u00e7amurlu ebru bile var bende” dedi.<\/p>\n
Koleksiyon denilince akla yaln\u0131zca modern sanatlar, olmad\u0131 saat, tespih gibi nesneler geliyor. Ke\u015ffetmekte ge\u00e7 kal\u0131nan klasik T\u00fcrk sanatlar\u0131na dair koleksiyon merak\u0131 \u00e7ok \u00f6ncelere gitmiyor. H\u00e2liyle suda i\u015flenen ebrular\u0131n pe\u015finde ko\u015fan koleksiyoncu say\u0131s\u0131 da az oldu\u011fu g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. \u0130brahim Hakk\u0131 Yi\u011fit, \u00e7ok kimse fark etmezken ebrunun de\u011ferini bilen nadir isimlerden biri oldu\u011fu belirtiliyor. T\u00fcrkiye\u2019nin en b\u00fcy\u00fck ebru koleksiyoncu oldu\u011fu kaydedilen Yi\u011fit, ilk mektepte pul toplayarak ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 babas\u0131n\u0131n eve getirdi\u011fi bir kitapta g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc ebrular sayesinde geleneksel sanatlara \u00e2\u015f\u0131k oldu\u011funu a\u00e7\u0131klad\u0131. En sonunda sanat\u00e7\u0131 Fuat Ba\u015far\u2019a talebe olan Yi\u011fit, hocas\u0131n\u0131n ebrular\u0131n\u0131 toplayarak \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 yolculukta ilk ba\u015flarda kendisine g\u00fclenler olsa da T\u00fcrkiye\u2019nin en b\u00fcy\u00fc\u011f\u00fc oldu\u011fu belirtilen \u015fahsi ebru koleksiyonunu meydana getirmi\u015f. Toplanan eserlerin k\u0131ymeti ise en sonunda ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015f. Koleksiyonda 17\u2019nci as\u0131rdan bug\u00fcne birbirinden k\u0131ymetli 2 bin 500\u2019den fazla ebru eseri bulunuyor.<\/p>\n
Bir sanatta icrac\u0131 olundu\u011fu zaman, sanat eserinin de\u011feri daha iyi anlama \u015fans\u0131 bulundu\u011funu belirten \u0130brahim Hakk\u0131 Yi\u011fit, “Bu meyanda Fuat Ba\u015far\u2019dan ebru \u00f6\u011frendi\u011fim gibi; Davut Bekta\u015f\u2019tan ve Ali Alparslan Beylerden de hat e\u011fitimi ald\u0131m. \u00c7ini ustas\u0131 Faik K\u0131r\u0131ml\u0131\u2019ya da son y\u0131llar\u0131nda devam ettim. Bu durum da baz\u0131 kap\u0131lar\u0131 bize a\u00e7m\u0131\u015f oldu. Mesela elime ge\u00e7en bir ebru eserinde imza olmasa da kime ait oldu\u011funu kolayca anlayabiliyorum. Yine hat ve \u00e7ini eserlerinde de bir bak\u0131\u015fa sahibim” dedi.<\/p>\n
“Hal\u0131c\u0131dan bile \u00e7\u0131k\u0131yor”<\/p>\n
Ebru koleksiyonunuzu geni\u015fletmenin kolay olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten Yi\u011fit, “\u00d6nce hocam Fuat Ba\u015far\u2019\u0131n ebrular\u0131n\u0131 hem kendisinden hem de d\u0131\u015fardan toplamaya ba\u015flad\u0131m. Koleksiyon merak\u0131 beni hatip Mehmet Efendi, \u0130brahim Edhem Efendi, Necmeddin Okyay, Mustafa D\u00fczg\u00fcnman gibi di\u011fer hocalara g\u00f6t\u00fcrd\u00fc. Bir sanat\u00e7\u0131 ba\u015fka sanat\u00e7\u0131ya \u00e7ekti. Bir plan d\u00e2hilinde eser toplamad\u0131m, Bazen hi\u00e7 beklenmedik yerlerden beklenmedik \u015feyler \u00e7\u0131kt\u0131 kar\u015f\u0131m\u0131za. Mesela bir defas\u0131nda hal\u0131 satan bir antikac\u0131da, k\u0131ymetli bir koleksiyon buldum. Bazen de k\u00fc\u00e7\u00fck par\u00e7alar sat\u0131n ald\u0131m. Onlar\u0131 de tamir edip korumaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131m” \u015feklinde konu\u015ftu.<\/p>\n
“Bir ebru m\u00fczemiz yok”<\/p>\n
Koleksiyona ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 2000\u2019lerde, kendisi kadar ciddi ebru biriktiren \u015fah\u0131s olmad\u0131\u011f\u0131 bilgisini veren \u0130brahim Hakk\u0131 Yi\u011fit, “Yaln\u0131z daha \u00f6nceki senelerde ebru toplam\u0131\u015f koleksiyoncular bulunmakta idi. Birka\u00e7 sene sonra ebru toplad\u0131\u011f\u0131m herkes\u00e7e bilinir oldu. Art\u0131k bana \u201c\u015eurada, \u015fu var\u201d diye haberler geliyordu. Sonra Osmanl\u0131da ebrunun bug\u00fcnk\u00fc kullan\u0131m\u0131nda yani tablo gibi de\u011fil de; cilt i\u00e7i gibi daha fonksiyonel maksatlarla kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 fark ettim. Sahaflara hat var m\u0131, cilt var m\u0131 diye sormaya ba\u015flad\u0131m. Neler buldum neler. Koleksiyonumuzu as\u0131l zenginle\u015ftiren \u015fey de bu fark\u0131ndal\u0131k oldu” ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n
\u0130brahim Hakk\u0131 Yi\u011fit, s\u00f6zlerine \u015f\u00f6yle devam etti: “Elimde \u00fczerinde tezler yap\u0131labilecek derecede k\u0131ymetli \u015feyler var. Bunlar\u0131n insanlar\u0131n ula\u015fabilece\u011fi bir yerde olmas\u0131 laz\u0131m. Nitekim ebru kurslar\u0131 \u00e7o\u011fald\u0131 ama gen\u00e7 sanat\u00e7\u0131lar eski ebru eserlerini sadece sergilerde g\u00f6rebiliyor. Ebruda yeni \u015feylere ihtiya\u00e7 var. Ama ge\u00e7mi\u015fi g\u00f6rmeden bunu yapmaya kalkmak sa\u011fl\u0131kl\u0131 de\u011fil. Tek ba\u015f\u0131na \u00fcstesinden gelebilece\u011fiz bir \u015fey de\u011fil ama bir \u2018Ebru M\u00fczesi\u2019 hayalimiz var tabii. Ebru bizim \u00e7ok g\u00fc\u00e7l\u00fc oldu\u011fumuz bir sanat dal\u0131. T\u00fcrk ebrusu di\u011fer kadim sanatlar\u0131m\u0131z gibi d\u00fcnya sanat camias\u0131n\u0131n zirvelerinde bulunmakta. Ge\u00e7mi\u015fteki ebru birikimimizi bir \u015fekilde insanlara g\u00f6stermemiz laz\u0131m. Bu m\u00fcze, ebruyu yeniden ve do\u011fru bir \u015fekilde aktarmam\u0131za vesile olmal\u0131d\u0131r. Kurulacak m\u00fczede eserler sergilendi\u011fi gibi e\u011fitimler de verilmeli. Sanat\u0131n nas\u0131l yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 canl\u0131 olarak g\u00f6sterilmeli. Sanat\u0131n ge\u00e7mi\u015fiyle ba\u011f kurmam\u0131z gerekiyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u201cOsmanl\u0131da ebru yasakt\u0131, bu y\u00fczden hat levhalar\u0131n\u0131n arka k\u0131s\u0131mlar\u0131na yap\u0131\u015ft\u0131r\u0131l\u0131yordu\u201d gibi asl\u0131 olmayan \u015feyler s\u00f6yleniyor. Bunlar\u0131 y\u0131kmak gerekiyor”.<\/p>\n
“Modern tarzdaki ebru eserlerinin tek ba\u015f\u0131na gelece\u011fe ta\u015f\u0131nmaz”<\/p>\n
Modern tarzdaki ebru eserlerinin tek ba\u015f\u0131na gelece\u011fe ta\u015f\u0131nmayaca\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yleyen Yi\u011fit, “Hat, minyat\u00fcr, resim gibi ba\u015fka sanatlarda bir zemin olarak kullan\u0131labilirler ama eski ebrular kadar g\u00fc\u00e7l\u00fc eserler \u00e7\u0131kaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00fcyorum. \u00c7\u00fcnk\u00fc kendi gelene\u011fini hen\u00fcz olu\u015fturamam\u0131\u015ft\u0131r. Bu uzun y\u0131llar alabilir”.<\/p>\n
“Kimsenin eline almad\u0131\u011f\u0131 \u015feyleri de sat\u0131n ald\u0131m”<\/p>\n
\u0130yi k\u00f6t\u00fc ay\u0131rt etmeden, tarih\u00ee bir \u00f6zelli\u011fi var diye m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funca b\u00fct\u00fcn ebrular\u0131 toplad\u0131\u011f\u0131n\u0131 bildiren \u0130brahim Hakk\u0131 Yi\u011fit, “Kimsenin eline almad\u0131\u011f\u0131 \u015feyleri de sat\u0131n ald\u0131m. Yere at\u0131lm\u0131\u015f, \u00fczerinde ayak izi olan \u00e7amurlu ebru bile var bizde. \u00c7\u00fcnk\u00fc kendi kendime \u201cBu sanat yok olsa sadece bizdeki i\u015flerle yeniden aya\u011fa kald\u0131rabilmek m\u00fcmk\u00fcn olsun\u201d diye niyet etmi\u015ftim. Herkes bana bu kadar k\u00f6t\u00fc \u015feyleri ni\u00e7in topluyorsun diye s\u00f6yleniyordu. Haks\u0131z \u00e7\u0131kt\u0131lar” \u015feklinde konu\u015ftu.<\/p>\n
Ka\u00e7\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131z eserler de oldu\u011funu s\u00f6yleyen Yi\u011fit, “Hatta bir defas\u0131nda Mustafa D\u00fczg\u00fcnman\u2019\u0131n y\u00fczlerce ebrusunu son anda ka\u00e7\u0131rd\u0131m. H\u00e2liyle \u00fcz\u00fcld\u00fcm. Azmederek bu eserlerin foto\u011fraflar\u0131na bak\u0131p her birini y\u00fczlerce defa me\u015fk ettim, benzerlerini yapt\u0131m. Bu i\u015fin sonu yok. Arad\u0131\u011f\u0131m her \u015feyi bulamad\u0131m. Her g\u00fczel ebru bulu\u015fumda \u201cBu zirvedir, daha iyisini g\u00f6remem\u201d diye d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Ancak pe\u015finden bana at\u0131lan bir tokat gibi daha g\u00fczeli kar\u015f\u0131ma \u00e7\u0131k\u0131yor. Dolay\u0131s\u0131yla ebrunun g\u00fczelli\u011fine bir s\u0131n\u0131r koyamam” dedi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
EBRU SANATINA DA\u0130R T\u00dcRK\u0130YE\u2019N\u0130N EN B\u00dcY\u00dcK KOLEKS\u0130YONLARDAN B\u0130R\u0130N\u0130 MEYDANA GET\u0130REN \u0130BRAH\u0130M HAKKI Y\u0130\u011e\u0130T, “\u0130Y\u0130 K\u00d6T\u00dc AYIRT ETMEDEN, M\u00dcMK\u00dcN OLDU\u011eUNCA B\u00dcT\u00dcN EBRULARI TOPLADIM. YERE ATILMI\u015e, \u00dcZER\u0130NDE AYAK \u0130Z\u0130 OLAN \u00c7AMURLU EBRU B\u0130LE VAR BENDE” DED\u0130.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":166076,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","default_image_id":0,"font":"","enabled":false},"version":2},"jetpack_post_was_ever_published":false},"categories":[656],"tags":[38091,13101,39588,5273,781,12156],"class_list":["post-166075","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-kultur-sanat","tag-avcisi","tag-ebru","tag-guzelliklerin","tag-islenen","tag-pesinde","tag-suya"],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/www.tvturk.com\/wp-content\/uploads\/2019\/06\/suya-islenen-guzelliklerin-pesinde-ebru-avcisi_72bab69.jpg?fit=1000%2C669","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/paKIfm-HcD","_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/166075","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=166075"}],"version-history":[{"count":0,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/166075\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/166076"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=166075"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=166075"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=166075"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}