Psikolog G\u00fclcem Y\u0131ld\u0131r\u0131m, \u201cDepresyon s\u00fcre\u00e7te ki\u015fiyi yaln\u0131zla\u015ft\u0131ran, sosyal uyumunu bozan, uzun s\u00fcrmesi halinde intihar d\u00fc\u015f\u00fcncelerini de i\u00e7inde bar\u0131nd\u0131ran sanc\u0131l\u0131 bir s\u00fcre\u00e7tir\u201d dedi.<\/p>\n
Depresyonun karamsarl\u0131k, durgunluk, isteksizlik, depresif duygu durum, cinsel istek azalmas\u0131 ve g\u00fc\u00e7s\u00fczl\u00fck duygular\u0131n\u0131n bask\u0131n oldu\u011fu duygusal bir \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f\u00fcn ad\u0131 oldu\u011funu belirten Psikolog G\u00fclcem Y\u0131ld\u0131r\u0131m, \u201cDepresyonda \u00e7o\u011fu zaman bir kay\u0131p duygusu vard\u0131r. Bir ayr\u0131l\u0131k, bir \u00f6l\u00fcm, bir y\u0131k\u0131m, maddi kay\u0131p; yani ki\u015finin anlam y\u00fckledi\u011fi, de\u011fer verdi\u011fi, sevdi\u011fi bir \u015feyi kaybetmesinin sonucudur asl\u0131nda. Depresyonun ilerlemesiyle birlikte zihinsel bir yava\u015flama, hareketlerde azalma, yataktan \u00e7\u0131kmak istememe, uyuman\u0131n zorla\u015fmas\u0131, i\u015ftah\u0131n azalmas\u0131 gibi pek \u00e7ok belirtiler de g\u00f6r\u00fclebilmektedir\u201d diye konu\u015ftu.<\/p>\n
Psikolog G\u00fclcem Y\u0131ld\u0131r\u0131m, depresyonda ki\u015fideki de\u011ferlilik duygusunun bozuldu\u011funu ifade ederek, \u201cKaybedilen \u015feyin geri gelmesi de art\u0131k ki\u015fiyi mutlu etmeye ve eski hayat\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmeye yetmez. \u00d6rne\u011fin maddi olarak \u00e7ok b\u00fcy\u00fck kay\u0131plara u\u011frayan biri bu kayb\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131layabilecek bir gelir kayna\u011f\u0131 bulsa bile keyifsizli\u011fi ve mutsuzlu\u011fu devam eder. Bunun sebebi kayb\u0131n ki\u015finin zihnindeki s\u00fcrede geri gelmemesi ve onu tekrar kaybedece\u011fine dair korkudur. Bir kez para kaybetmi\u015ftir, bir kez sevgilisi terk etmi\u015ftir ya bunu tekrar ya\u015farsam diye d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr. Yani sevgilisiyle ayr\u0131lan biri sevgilisinin k\u0131sa bir s\u00fcrede ona geri d\u00f6nece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr. S\u00fcre uzad\u0131k\u00e7a ki\u015fi, \u00f6nemsenilmeme, de\u011fersizlik ve yetersizlik duygular\u0131 hissetmeye ba\u015flar. \u0130stenen nesnenin elde edilememesi, \u00f6zlenen doyumun sa\u011flanamamas\u0131 ki\u015fiyi depresyona sokar. Gideni geri getirme g\u00fcc\u00fcne sahip olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlar ac\u0131yla. Di\u011feri olmadan varolamad\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlar ac\u0131yla. \u00c7ok b\u00fcy\u00fck bir k\u0131r\u0131lma ya\u015far\u201d diye konu\u015ftu.<\/p>\n
Depresyonun sebepleri<\/p>\n
Depresyonun sebebini bulman\u0131n tedavi s\u00fcrecindeki ilk a\u015fama oldu\u011funu vurgulayan Psikolog G\u00fclcem Y\u0131ld\u0131r\u0131m, depresyonun sebeplerini \u015f\u00f6yle aktard\u0131:<\/p>\n
\u201cAnne-\u00e7ocuk ili\u015fkisinde yeniden yak\u0131nla\u015fma d\u00f6neminde ya\u015fanan sorunlar: \u00c7ocuk bir ya\u015f\u0131nda y\u00fcr\u00fcmeye ba\u015flad\u0131ktan sonra kendi iradesini kullanmak, her \u015feyi ke\u015ffetmek ister. Anneden uzakla\u015f\u0131r, yan odaya gider, annenin elini tutmas\u0131n\u0131 istemez \u00f6zg\u00fcr olmak ister. \u00c7ocuk anneden ilk ayr\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda fark eder ki ben ve \u00f6teki farkl\u0131, annem ve ben farkl\u0131 insanlar\u0131z. Ben kendi ba\u015f\u0131ma yan odaya ko\u015fabilirim, koltu\u011fa t\u0131rmanabilirim ya da \u015fu meyveyi al\u0131p yiyebilirim, her \u015fey benim kontrol\u00fcmde diye d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr. \u00c7ocuk ortalama 18 ayl\u0131k oldu\u011funda g\u00fcvenli olan yere tekrar s\u0131\u011f\u0131nma, annenin deste\u011fini alma duygular\u0131yla anneye tekrar geri d\u00f6ner. Bu d\u00f6nemde anne \u00e7ocu\u011fa k\u00fcser, geri geldi\u011finde art\u0131k onunla ilgilenmeyip \u00e7ocu\u011fu cezaland\u0131r\u0131rsa, duygusunu keserse \u00e7ocuk anneden ayr\u0131\u015famaz. \u0130lerleyen ya\u015flarda ba\u015far\u0131l\u0131 oldu\u011funda, yeni bir hobi edindi\u011finde, tek ba\u015f\u0131na hayattan keyif alabilece\u011fi bir etkinlik buldu\u011funda, yani kendisi i\u00e7in bir \u015fey yapt\u0131\u011f\u0131nda i\u00e7inde b\u00fcy\u00fck bir keder ve huzursuzluk ya\u015far. Asl\u0131nda d\u0131\u015far\u0131dan bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda g\u00fczel olan \u015fey ki\u015finin i\u00e7 d\u00fcnyas\u0131nda b\u00fcy\u00fck bir \u00e7\u00f6k\u00fcnt\u00fcye sebep olabilir. Bu anneden ayr\u0131\u015f\u0131p kendi ba\u015f\u0131na denemeler yapan \u00e7ocu\u011fun duygusudur.<\/p>\n
Bu ki\u015filerin ayr\u0131l\u0131klar\u0131 hep t\u00f6renle olur, ilkokuldan ortaokula ge\u00e7ti\u011finde, ba\u015fka bir \u015firkette \u00e7al\u0131\u015fmaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131nda, \u015fehir de\u011fi\u015ftirdi\u011finde, ev de\u011fi\u015ftirdi\u011finde \u00e7ok yo\u011fun bir i\u00e7 s\u0131k\u0131nt\u0131s\u0131 ya\u015farlar. Ayr\u0131l\u0131k bu ki\u015filer i\u00e7in \u00e7ok zor bir deneyimdir. Zor olmas\u0131n\u0131n sebebi geri d\u00f6nd\u00fcklerinde b\u0131rakt\u0131klar\u0131 ki\u015fileri ayn\u0131 bulamama korkusudur. Bu \u00e7ocu\u011fun yeniden yak\u0131nla\u015fma d\u00f6neminde annesini b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131 gibi bulamamas\u0131n\u0131n sonucudur.<\/p>\n
\u00d6dipal sorunlar; K\u0131z \u00e7ocuklar\u0131 i\u00e7in babalar\u0131 \u00e7ok \u00f6zeldir. \u0130lk tan\u0131d\u0131klar\u0131 kar\u015f\u0131 cins babad\u0131r. Erkek \u00e7ocuklar\u0131 i\u00e7in de anneleri \u00e7ok \u00f6zeldir. 4-6 ya\u015flar aras\u0131nda \u00e7ocuk cinsiyet rol\u00fcn\u00fc kavramaya ba\u015flar. Kendi cinsiyetini fark eden \u00e7ocuk kar\u015f\u0131 cinsiyetinde olan ebeveyniyle \u00e7ocuk\u00e7a bir a\u015fk ya\u015far. Sa\u011fl\u0131kl\u0131 anne babalar\u0131n \u00e7ocuklar\u0131nda 6 ya\u015f\u0131ndan sonra bu ili\u015fki ebeveyn-\u00e7ocuk ili\u015fkisine tekrar geri d\u00f6ner. Baz\u0131 ailelerde ise bu ili\u015fki hi\u00e7 bitmez. \u00d6rne\u011fin baba k\u0131z\u0131na hep a\u015fk\u0131m diye hitap eder, ya da anne o\u011fluna bitanem der. Bu s\u00f6zc\u00fckler sevgiliye s\u00f6ylenen s\u00f6zc\u00fcklerdir. Bu duygularla b\u00fcy\u00fcyen \u00e7ocuklar ilerleyen ya\u015flarda ebeveynlerine benzeyen e\u015fler se\u00e7me e\u011filimde olurlar. Bu e\u015fler ilk a\u015famada ki\u015fiye \u00e7ok iyi gelir, mutlu eder. Zaman ilerledik\u00e7e bilin\u00e7d\u0131\u015f\u0131ndan gelen duygular y\u00fckselmeye ba\u015flar. Baba ile beraber oldu\u011fu i\u00e7in kendini \u015fu\u00e7lama, kendine k\u0131zma, \u00f6fkelenme, depresif duygular, kayg\u0131 ve \u00e7ok yo\u011fun bir korku duygusu olur. \u00c7ocuk i\u00e7in baba ile beraber olmak bilind\u0131\u015f\u0131nda annenin \u00e7ocu\u011fu cezaland\u0131rmas\u0131na sebep olur. Korkunun sebebi daha \u00e7ok buyken di\u011fer duygular\u0131n sebebi kendi i\u00e7inde ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 \u00e7\u00f6kk\u00fcnl\u00fckt\u00fcr. Bazen kad\u0131nlar bunu do\u011fumdan sonra ya\u015far. Do\u011fuma kadar her \u015feyin yolunda oldu\u011funu, do\u011fumdan sonra depresyona girdiklerini s\u00f6ylerler. Sebebi ayn\u0131d\u0131r. Bilin\u00e7d\u0131\u015f\u0131nda baba veya anneye benzeyen ki\u015fiyle beraber olmak.<\/p>\n
Ba\u015far\u0131s\u0131z olmak (Yetersizlik Duygusu); \u00c7ocuk d\u0131\u015far\u0131daki d\u00fcnyayla ortalama 6-12 ya\u015flar\u0131nda ili\u015fki kurmaya ba\u015flar. \u00c7ocu\u011fun d\u0131\u015far\u0131daki d\u00fcnyaya kendini kabul ettirebilmesi i\u00e7in bir \u015feyler yapmas\u0131 gerekir, her hangi bir konuda ba\u015far\u0131l\u0131 olmak, fiziksel olarak be\u011fenilmek, d\u00fczenli olmak, yani toplumun kabul etti\u011fi bir konuda kendini ortaya koymak. Ba\u015far\u0131 toplum i\u00e7inde var olmak i\u00e7in temel bir duygudur. Ortalama olarak sa\u011fl\u0131kl\u0131 olan anne babalar \u00e7ocu\u011funu sever, \u00e7ocu\u011fun kendini sevdirmesi i\u00e7in bir \u00e7abaya ihtiyac\u0131 yoktur ancak bu durum toplum i\u00e7in ge\u00e7erli de\u011fildir.<\/p>\n
\u00c7ocuk yeti\u015fkin oldu\u011funda da toplumda var olmak ister. Toplumda kendine yer bulamayan, ba\u015far\u0131l\u0131 olmayan ki\u015filer depresyona girer. Depresyonda de\u011ferlilik duygusu bozuldu\u011fu i\u00e7in \u00e7evre ve kendilik olumsuz de\u011ferlendirilir. Ki\u015fi kendisini k\u00f6t\u00fc, de\u011fersiz, bo\u015f bir ki\u015fi olarak alg\u0131lar. Bu ki\u015filer d\u0131\u015far\u0131daki d\u00fcnyaya kar\u015f\u0131 isteksiz ve \u00e7o\u011fu zaman edilgendir. Ki\u015fi ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve d\u00fc\u015f k\u0131r\u0131kl\u0131klar\u0131n\u0131 kendi yetersizli\u011fine ba\u011flar.<\/p>\n
Kollektif bilin\u00e7; Ki\u015finin kendi ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 ya\u015fant\u0131lar vard\u0131r, \u00e7ocukluk an\u0131lar\u0131, travmalar\u0131, duygular\u0131. Bir de \u00e7evresiyle ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 an\u0131lar vard\u0131r anne-babas\u0131yla, \u00f6\u011fretmeniyle, arkada\u015flar\u0131yla, akrabalar\u0131yla. Anne baban\u0131n da kendi ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 ili\u015fkiler vard\u0131r, ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 mahallenin, k\u00fclt\u00fcr\u00fcn yani toplumun duygular\u0131 vard\u0131r. Ki\u015finin hissetti\u011fi duygular\u0131n tamam\u0131 ki\u015fiye ait de\u011fildir, bazen anne babas\u0131n\u0131n, ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 toplumun duygular\u0131n\u0131 hisseder. \u00d6rne\u011fin ailesinde tecav\u00fcz hikayesi olan bir ki\u015fiye anne-baba acaba k\u0131z\u0131m da tacav\u00fcze u\u011frar m\u0131 duygusuyla bakabilir. Bu ki\u015fi ilerleyen ya\u015flarda i\u00e7g\u00fcd\u00fcsel olarak s\u00fcrekli tecav\u00fcze u\u011frama korkular\u0131yla ba\u015f etmek zorunda kalabilir. Depresyon da durum b\u00f6yledir. Mesela o ya\u015fan\u0131lan toplulukta ya da \u015fehirde mutlu olmak k\u00f6t\u00fc bir \u015fey. Ma\u011fdur, gariban olmak iyi bir \u015fey. Ya da ac\u0131 \u00e7ekmek iyi bir \u015fey, gezip tozmak,e\u011flenmek k\u00f6t\u00fc bir \u015fey olarak de\u011ferlendiriliyor olabilir. O toplumda yeti\u015fen \u00e7ocuk b\u00fcy\u00fcd\u00fc\u011f\u00fcnde, zengin oldu\u011funda, gezip tozdu\u011funda k\u00f6t\u00fc hisseder. Ailem mutsuz, ma\u011fdur ben gezip tozuyorum diye d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr. i\u00e7 sesi bunu hak etmedi\u011fini, herkes bu durumdayken onun da onlar gibi olmas\u0131 gerekti\u011fini s\u00f6yler. Bu ki\u015fide b\u00fcy\u00fck bir i\u00e7 kar\u0131\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131 meydana getirir ve depresyona sebep olabilir.\u201d<\/p>\n
Tedavi s\u00fcreci<\/p>\n
Psikolog G\u00fclcem Y\u0131ld\u0131r\u0131m, depresyonun tedavisi konusunda ise \u201cPsikodinamik psikoterapi tekni\u011fiyle \u00f6nce ki\u015fideki depresyonun sebebi bulunur. Depresyon s\u00fcreciyle ilgili ayr\u0131nt\u0131l\u0131 anamnez al\u0131n\u0131r. Bu s\u00fcre\u00e7 ki\u015fiye \u00f6zeldir dolay\u0131s\u0131yla depresyona giren ki\u015filerin duygular\u0131 birbirinden farkl\u0131l\u0131k g\u00f6sterebilmektedir. Dan\u0131\u015fan\u0131n duygular\u0131 derinle\u015ftik\u00e7e \u00e7ocuklukla bug\u00fcn aras\u0131nda ba\u011flant\u0131 kurulur. Bilin\u00e7 d\u0131\u015f\u0131 uzun s\u00fcreli bir birikimin \u00fcr\u00fcn\u00fcd\u00fcr. Dolay\u0131s\u0131yla bug\u00fcn hissedilen duygu, yap\u0131lan davran\u0131\u015f, zihne gelen d\u00fc\u015f\u00fcnce sadece bug\u00fcn\u00fcn \u00fcr\u00fcn\u00fc de\u011fildir. Dan\u0131\u015fan ve terapistin kurdu\u011fu dinamik ili\u015fki, ge\u00e7mi\u015fle bug\u00fcn ba\u011flant\u0131s\u0131, ki\u015finin ya\u015fad\u0131klar\u0131n\u0131 anlamland\u0131rmas\u0131n\u0131 sa\u011flar. Anlamland\u0131rma ilk a\u015famad\u0131r. \u0130kinci a\u015fama ise d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmedir. Terapist dan\u0131\u015fan\u0131n duygular\u0131n\u0131 sayg\u0131l\u0131, sakin, dingin, yarg\u0131lamadan, \u015fefkatli bir \u015fekilde dinler. B\u00f6ylelikle dan\u0131\u015fan farkl\u0131 bir ili\u015fkiyi tecr\u00fcbe eder. Bu da dan\u0131\u015fan\u0131n duygular\u0131n\u0131 kabullenmesini, d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmesini de\u011fi\u015ftirmesini sa\u011flar. S\u00fcre\u00e7te dan\u0131\u015fan\u0131n terapistine \u00e7e\u015fitli aktar\u0131mlar\u0131 olur, terapist dan\u0131\u015fan\u0131n \u00e7ocuklu\u011funda zaman ge\u00e7irdi\u011fi fig\u00fcrlerle e\u015fle\u015fir, bunun yorumlanmas\u0131 ve dan\u0131\u015fan\u0131n farkl\u0131 bir ili\u015fkiyi tecr\u00fcbe etmesi terapinin derinlemesine \u00e7al\u0131\u015fma d\u00f6nemi dedi\u011fimiz d\u00f6nemde olur. Yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalar terapinin ki\u015fideki beyin yap\u0131s\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirdi\u011fini, n\u00f6ronal a\u011flar aras\u0131ndaki etkile\u015fimi art\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve ki\u015fiye daha konforlu bir hayat sundu\u011funu g\u00f6stermektedir\u201d \u015feklinde konu\u015ftu.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
PS\u0130KOLOG G\u00dcLCEM YILDIRIM, \u201cDEPRESYON S\u00dcRE\u00c7TE K\u0130\u015e\u0130Y\u0130 YALNIZLA\u015eTIRAN, SOSYAL UYUMUNU BOZAN, UZUN S\u00dcRMES\u0130 HAL\u0130NDE \u0130NT\u0130HAR D\u00dc\u015e\u00dcNCELER\u0130N\u0130 DE \u0130\u00c7\u0130NDE BARINDIRAN SANCILI B\u0130R S\u00dcRE\u00c7T\u0130R\u201d DED\u0130.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":168389,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","default_image_id":0,"font":"","enabled":false},"version":2}},"categories":[1],"tags":[125,32731,5782,3401,1229,15959,40377,40376],"class_list":["post-168388","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-genel","tag-bir","tag-bozan","tag-depresyon","tag-kisiyi","tag-sosyal","tag-surec","tag-uyumunu","tag-yalnizlastiran"],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/www.tvturk.com\/wp-content\/uploads\/2019\/06\/depresyon-kisiyi-yalnizlastiran-sosyal-uyumunu-bozan-bir-surec_af6add9.jpg?fit=1000%2C666","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/paKIfm-HNW","_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/168388","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=168388"}],"version-history":[{"count":0,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/168388\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/168389"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=168388"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=168388"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=168388"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}