{"id":178562,"date":"2019-07-06T11:02:14","date_gmt":"2019-07-06T08:02:14","guid":{"rendered":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/asi-karsitligi-toplum-sagligini-tehdit-ediyor\/"},"modified":"2019-07-06T11:02:14","modified_gmt":"2019-07-06T08:02:14","slug":"asi-karsitligi-toplum-sagligini-tehdit-ediyor","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/asi-karsitligi-toplum-sagligini-tehdit-ediyor\/","title":{"rendered":"\u2018A\u015f\u0131 kar\u015f\u0131tl\u0131\u011f\u0131 toplum sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 tehdit ediyor\u2019"},"content":{"rendered":"<p>A\u015f\u0131 kar\u015f\u0131tl\u0131\u011f\u0131 nedeniyle ABD ve Avrupa \u00fclkelerinde yeniden ba\u015f g\u00f6steren k\u0131zam\u0131k hastal\u0131\u011f\u0131 \u00f6zellikle \u00e7ocuklar\u0131 tehdit ediyor.<\/p>\n<p>\u0130stanbul Ayd\u0131n \u00dcniversitesi (\u0130A\u00dc) T\u0131p Fak\u00fcltesi T\u0131bbi Mikrobiyoloji Anabilim Dal\u0131 \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Dr. \u00d6zer Akg\u00fcl, a\u015f\u0131 yapt\u0131rmaman\u0131n toplum i\u00e7in olu\u015fturdu\u011fu tehlikeyi ve a\u015f\u0131 biliminin en son geldi\u011fi noktay\u0131 anlatt\u0131. Akg\u00fcl, baz\u0131 kanser t\u00fcrlerine kar\u015f\u0131 etkin a\u015f\u0131lar\u0131n geli\u015ftirildi\u011fini, di\u011fer kanser t\u00fcrleri i\u00e7in de \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n devam etti\u011fini belirtti.<\/p>\n<p>ABD ve Avrupa \u00fclkelerinde giderek artan a\u015f\u0131 kar\u015f\u0131tl\u0131\u011f\u0131, k\u0131zam\u0131k gibi toplumu tehdit eden hastal\u0131klar\u0131n yeniden g\u00fcndeme gelmesine neden oldu. Ge\u00e7ti\u011fimiz Mart ay\u0131nda ABD\u2019nin New York Eyaleti\u2019nde ba\u015f g\u00f6steren k\u0131zam\u0131k salg\u0131n\u0131nda 153 \u00e7ocuk k\u0131zam\u0131k hastal\u0131\u011f\u0131na yakalanm\u0131\u015ft\u0131. D\u00fcnya Sa\u011fl\u0131k \u00d6rg\u00fct\u00fc (WHO) verilerine g\u00f6re a\u015f\u0131lamayla \u00f6nlenebilen k\u0131zam\u0131k vakalar\u0131 2018 y\u0131l\u0131nda bir \u00f6nceki y\u0131la g\u00f6re \u00fc\u00e7 kat artm\u0131\u015f, Avrupa \u00e7ap\u0131nda k\u0131zam\u0131\u011fa yakalananlar\u0131n say\u0131s\u0131 82 bin 500\u2019\u00fc bulmu\u015ftu.<\/p>\n<p>A\u015f\u0131 olman\u0131n \u00f6nemine de\u011finen \u0130A\u00dc T\u0131p Fak\u00fcltesi T\u0131bbi Mikrobiyoloji Anabilim Dal\u0131 \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Dr. \u00d6zer Akg\u00fcl, a\u015f\u0131 kar\u015f\u0131tl\u0131\u011f\u0131n\u0131n toplum sa\u011fl\u0131n\u0131 tehdit etti\u011fini belirterek, \u201cA\u015f\u0131 ile ba\u011f\u0131\u015f\u0131klama, t\u0131bbi ba\u015far\u0131lar\u0131n en \u00f6nemlilerinden biridir\u201d ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n<p>\u2018A\u015f\u0131lama her y\u0131l d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda 3 milyon hayat kurtar\u0131yor\u2019<\/p>\n<p>Dr. Akg\u00fcl a\u015f\u0131laman\u0131n \u00f6nemini, \u201cA\u015f\u0131lanma ile her y\u0131l d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda yakla\u015f\u0131k 3 milyon hayat kurtar\u0131lmakta ve a\u015f\u0131 ile \u00f6nlenebilir hastal\u0131klardan kaynaklanan salg\u0131n ve hastaneye yat\u0131\u015flar\u0131n \u00f6nlenmesine yard\u0131mc\u0131 olunmaktad\u0131r. A\u015f\u0131 ile \u00f6nlenebilen hastal\u0131klar aras\u0131nda, k\u0131zam\u0131k, k\u0131zam\u0131k\u00e7\u0131k, kabakulak, \u00e7ocuk felci, hepatit A ve B, su\u00e7i\u00e7e\u011fi ve grip gibi viral hastal\u0131klar ile t\u00fcberk\u00fcloz, difteri, bo\u011fmaca, tetanos, menenjit gibi bakteriyel hastal\u0131klar bulunmaktad\u0131r. Etkinli\u011fi y\u00fczde 100 olan bir a\u015f\u0131 yoktur, ortalama etkinlik a\u015f\u0131n\u0131n \u00e7e\u015fidine ve ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k sistemine ba\u011fl\u0131 olarak %85-99 aras\u0131nda de\u011fi\u015fmektedir. Bu y\u00fcksek etkinlik oranlar\u0131 birey korunmas\u0131ndaki de\u011ferler olup, a\u015f\u0131n\u0131n as\u0131l ba\u015far\u0131s\u0131 yayg\u0131n a\u015f\u0131lama programlar\u0131na uyan toplumlarda g\u00f6r\u00fclen kitle ba\u015far\u0131s\u0131 ile ili\u015fkilidir. A\u015f\u0131 yapt\u0131rmayan bireylerde a\u015f\u0131 ile \u00f6nlenebilen bu \u00f6l\u00fcmc\u00fcl hastal\u0131klar\u0131n g\u00f6r\u00fclebilme olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 yeniden ortaya \u00e7\u0131kmakta ve toplumsal bir tehdit olu\u015fabilmektedir\u201d s\u00f6zleriyle ifade etti.<\/p>\n<p>\u2018A\u015f\u0131 kar\u015f\u0131tl\u0131\u011f\u0131n\u0131n bilimsel bir taraf\u0131 yok\u2019<\/p>\n<p>A\u015f\u0131 kar\u015f\u0131tl\u0131\u011f\u0131n\u0131n bilimsel olarak savunulamayaca\u011f\u0131n\u0131n alt\u0131n\u0131 \u00e7izen \u00d6zer, \u201c1800\u2019l\u00fc y\u0131llar\u0131n ba\u015f\u0131nda ba\u015flayan yayg\u0131n a\u015f\u0131lama giri\u015fimi, 1850\u2019li y\u0131llarda \u0130ngiltere\u2019de zorunlu hale gelmi\u015ftir. 1900\u2019l\u00fc y\u0131llar\u0131n ba\u015f\u0131nda Amerika\u2019daki bir konferansta a\u015f\u0131 kar\u015f\u0131tl\u0131\u011f\u0131 hareketine temel olu\u015fturabilecek bir bildiri yay\u0131nlanm\u0131\u015f ve bu yakla\u015f\u0131m internet eri\u015fiminin artmas\u0131na paralel olarak yanl\u0131\u015f bilgilerin yay\u0131l\u0131m\u0131 ile birlikte g\u00fcn\u00fcm\u00fcze kadar artarak devam etmi\u015ftir. A\u015f\u0131 kar\u015f\u0131tl\u0131\u011f\u0131n\u0131n temelinde, a\u015f\u0131lar\u0131n otizme neden olabilece\u011fi, \u00e7ocuklar\u0131n ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k sisteminin bu kadar \u00e7ok a\u015f\u0131y\u0131 kald\u0131ramayaca\u011f\u0131, a\u015f\u0131lar\u0131n g\u00fcvenli veya etkili olmad\u0131\u011f\u0131, zorunlu a\u015f\u0131laman\u0131n insan haklar\u0131na ayk\u0131r\u0131 oldu\u011fu, hastalanman\u0131n a\u015f\u0131lamadan daha iyi oldu\u011fu ve v\u00fccut direncini artt\u0131ran ila\u00e7lar\u0131n a\u015f\u0131 yerine kullan\u0131labilece\u011fi gibi arg\u00fcmanlar bulunmaktad\u0131r. Ancak, burada de\u011finilen ve a\u015f\u0131 kar\u015f\u0131tl\u0131\u011f\u0131na dayanak oldu\u011fu s\u00f6ylenen hi\u00e7bir iddian\u0131n bilimsel bir dayana\u011f\u0131n\u0131n olmad\u0131\u011f\u0131 unutulmamal\u0131d\u0131r\u201d \u015feklinde konu\u015ftu.<\/p>\n<p>\u2018Baz\u0131 kanser t\u00fcrlerine kar\u015f\u0131 etkin a\u015f\u0131 geli\u015ftirilmi\u015f durumda\u2019<\/p>\n<p>A\u015f\u0131 biliminin gelece\u011finden de bahseden Dr. \u00d6zer, \u201cTeknolojik geli\u015fime paralel olarak a\u015f\u0131 biliminde de kayda de\u011fer ilerlemeler olmaktad\u0131r. Ancak yine de g\u00fcn\u00fcm\u00fczde sadece baz\u0131 bakteri ve vir\u00fcslere kar\u015f\u0131 etkin a\u015f\u0131lar bulunmakta, di\u011fer mikroorganizma gruplar\u0131ndan olan parazit ve mantarlara kar\u015f\u0131 etkin bir a\u015f\u0131 bulunmamaktad\u0131r. \u00d6zellikle gebeli\u011fin erken d\u00f6nemindeki bebeklerde \u00f6l\u00fc do\u011fum, k\u00f6rl\u00fck, n\u00f6rolojik ve psikiyatrik hastal\u0131klar gibi ciddi sorunlara yol a\u00e7abilen Toxoplasma gondii parazitine kar\u015f\u0131 etkin a\u015f\u0131 geli\u015ftirme \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 h\u0131zla s\u00fcrmektedir. Geli\u015ftirilen etkin tedaviler ile normal ya\u015fam s\u00fcresi ve kalitesine ula\u015f\u0131lan insan ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k yetmezlik vir\u00fcs\u00fc (HIV) i\u00e7in ise, toplum ba\u011f\u0131\u015f\u0131klanmas\u0131 ve tam tedavi sa\u011flanmas\u0131 amac\u0131yla a\u015f\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 devam etmektedir. Korunma de\u011fil tedavi ama\u00e7l\u0131 uygulanan ve son d\u00f6nemde g\u00fcndeme gelen kanser a\u015f\u0131s\u0131 ile ilgili ara\u015ft\u0131rmalar, hen\u00fcz a\u015f\u0131s\u0131 bulunamayan kanser t\u00fcrlerinde de etkin olabilecek a\u015f\u0131lar\u0131 geli\u015ftirme amac\u0131yla h\u0131zla devam etmektedir\u201d ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>A\u015eI KAR\u015eITLI\u011eI NEDEN\u0130YLE ABD VE AVRUPA \u00dcLKELER\u0130NDE YEN\u0130DEN BA\u015e G\u00d6STEREN KIZAMIK HASTALI\u011eI \u00d6ZELL\u0130KLE \u00c7OCUKLARI TEHD\u0130T ED\u0130YOR. \u0130STANBUL AYDIN \u00dcN\u0130VERS\u0130TES\u0130 (\u0130A\u00dc) TIP FAK\u00dcLTES\u0130 TIBB\u0130 M\u0130KROB\u0130YOLOJ\u0130 ANAB\u0130L\u0130M DALI \u00d6\u011eRET\u0130M \u00dcYES\u0130 DR. \u00d6ZER AKG\u00dcL, A\u015eI YAPTIRMAMANIN TOPLUM \u0130\u00c7\u0130N OLU\u015eTURDU\u011eU TEHL\u0130KEY\u0130 VE A\u015eI B\u0130L\u0130M\u0130N\u0130N EN SON GELD\u0130\u011e\u0130 NOKTAYI ANLATTI. AKG\u00dcL, BAZI KANSER T\u00dcRLER\u0130NE KAR\u015eI ETK\u0130N A\u015eILARIN GEL\u0130\u015eT\u0130R\u0130LD\u0130\u011e\u0130N\u0130, D\u0130\u011eER KANSER T\u00dcRLER\u0130 \u0130\u00c7\u0130N DE \u00c7ALI\u015eMALARIN DEVAM ETT\u0130\u011e\u0130N\u0130 BEL\u0130RTT\u0130.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":178563,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_feature_clip_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","default_image_id":0,"font":"","enabled":false},"version":2},"jetpack_post_was_ever_published":false},"categories":[1],"tags":[11567,523,43770,7257,8054,7236],"class_list":["post-178562","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-genel","tag-asi","tag-ediyor","tag-karsitligi","tag-sagligini","tag-tehdit","tag-toplum"],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/www.tvturk.com\/wp-content\/uploads\/2019\/07\/asi-karsitligi-toplum-sagligini-tehdit-ediyor_28955b8.jpg?fit=1000%2C666","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/paKIfm-Ks2","_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/178562","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=178562"}],"version-history":[{"count":0,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/178562\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/178563"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=178562"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=178562"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=178562"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}