Ar\u0131lar\u0131n \u2018orman g\u00fcl\u00fc\u2019 adl\u0131 bitkinin nektar\u0131ndan \u00fcrettikleri “deli bal” konusunda uzmanlar uyar\u0131larda bulundu.<\/p>\n
Medical Park Ordu Hastanesi \u0130mm\u00fcnoloji ve Alerji Hastal\u0131klar\u0131 Uzman\u0131 Prof. Dr. Ali Kutlu, \u201cDeli bal\u0131n 1 \u00e7ay ka\u015f\u0131\u011f\u0131ndan fazla yenilmesi zehirlenmeye, hatta \u00f6l\u00fcme bile neden olabilir\u201d dedi.<\/p>\n
\u00d6zellikle Karadeniz B\u00f6lgesi\u2019nde yeti\u015fen g\u00f6steri\u015fi ve g\u00fczelli\u011fi ile herkesi mest eden orman g\u00fcl\u00fc \u00e7i\u00e7eklerinden ar\u0131lar\u0131n elde etti\u011fi bal halk aras\u0131nda \u2018bal tutulmas\u0131\u2019 denilen olaya sebep oluyor. \u00c7o\u011fu insan bunu her derde deva \u015fifal\u0131 bitki olarak kullan\u0131yor. Ancak Medical Park Ordu Hastanesi \u0130mm\u00fcnoloji ve Alerji Hastal\u0131klar\u0131 Uzman\u0131 Prof. Dr. Ali Kutlu \u00f6nemli bir uyar\u0131da bulundu: \u201c1 \u00e7ay ka\u015f\u0131\u011f\u0131ndan fazla t\u00fcketilirse zehirlenmeye hatta \u00f6l\u00fcme bile yol a\u00e7abilir!\u201d<\/p>\n
Prof. Dr. Ali Kutlu, \u015f\u00f6yle konu\u015ftu: \u201cDeli bal, \u00fclkemizde genelde Do\u011fu Karadeniz B\u00f6lgesi\u2019nde 1800 metre y\u00fckseklikteki ormanl\u0131k alanlarda yeti\u015fen \u00e7i\u00e7eklerden elde edilir. Yaz aylar\u0131nda a\u00e7ar ve orman g\u00fcl\u00fc olarak bilinen (Komar-Rhododendron \u00e7i\u00e7ekleri) bitkinin \u00e7i\u00e7eklerinin ar\u0131larca kullan\u0131lmas\u0131yla elde edilen bir bald\u0131r. Halk aras\u0131nda deli bal olarak adland\u0131r\u0131l\u0131r. Bu bal kendine has bo\u011fazda yanma hissi olu\u015fturacak ac\u0131l\u0131\u011fa sahiptir. Bu bitki d\u00fcnyada ve \u00fclkemizde bir\u00e7ok b\u00f6lgede ve farkl\u0131 t\u00fcrlerde bulunabilmekle birlikte bu hastal\u0131\u011fa d\u00fcnyada ve \u00fclkemizde en \u00e7ok Do\u011fu Karadeniz B\u00f6lgesi\u2019nde rastlanmaktad\u0131r. Bu nedenle hastal\u0131kla ilgili \u00e7o\u011fu yay\u0131n \u00fclkemizden \u00e7\u0131kmaktad\u0131r. Deli bal tarihte silah olarak bile kullan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Tarihte d\u00fc\u015fmanlar\u0131 etkisiz hale getirmek i\u00e7in kullan\u0131lan ilk biyolojik silah oldu\u011funu s\u00f6yleyebiliriz. Bu sebeple \u00e7ok \u00f6l\u00e7\u00fcl\u00fc ve bilin\u00e7li kullan\u0131lmas\u0131 gerekir.\u201d<\/p>\n
Etkisini 1.5 saat sonra g\u00f6steriyor<\/p>\n
Deli bal\u0131n alternatif t\u0131pta mide a\u011fr\u0131lar\u0131nda, \u015feker hastal\u0131\u011f\u0131nda ve tansiyon hastas\u0131 tedavisinde kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten Prof. Dr. Ali Kutlu, \u015f\u00f6yle devam etti:\u201dDeli bal\u0131n elde edildi\u011fi orman g\u00fcl\u00fc bitkisinin yap\u0131s\u0131nda iskelet ve kalp kas\u0131 h\u00fccrelerinde merkezi sinir sistemini etkileyen \u2018grayanotoksin\u2019 adl\u0131 madde bulunmaktad\u0131r. \u00c7i\u00e7e\u011fin yap\u0131s\u0131nda bulunan grayanotoksinler bala ge\u00e7er ve deli bal hastal\u0131\u011f\u0131 ad\u0131 verilen yak\u0131nmalara sebep olur. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde deli bal, Karadeniz B\u00f6lgesi\u2019nde alternatif t\u0131p ilac\u0131 olarak da halk aras\u0131nda kullan\u0131labiliyor. Orman g\u00fcl\u00fc bitkisinde bulunan bu madde sadece insanlar\u0131n bal t\u00fcketmesi yoluyla de\u011fil bu bitkinin yapraklar\u0131n\u0131 ve g\u00f6vdesini yiyen hayvanlarda da toksik etki g\u00f6stermektedir. Bu nedenle bu bitkinin kuzu katili, dana katili gibi yerel isimleri de mevcuttur. Bitki yapraklar\u0131n\u0131 \u00e7ay gibi farkl\u0131 ama\u00e7la kullananlarda da benzer yak\u0131nmalar olu\u015fabilmektedir. Deli bal hastal\u0131\u011f\u0131 b\u00f6lgemizde acil servis hekimleri ve bal \u00fcreticileri taraf\u0131ndan iyi bilinmekle birlikte bal\u0131 \u015fifa ama\u00e7l\u0131 \u00e7ok miktarda t\u00fcketenler veya \u00f6zellikle yayla turizmi s\u0131ras\u0131nda sat\u0131n ald\u0131klar\u0131 bal\u0131n \u00f6zelli\u011fini bilmeden t\u00fcketenlerde hastal\u0131k olu\u015fmaktad\u0131r. Deli bal\u0131n 1 \u00e7ay veya tatl\u0131 ka\u015f\u0131\u011f\u0131ndan fazla yenilmesi durumunda \u015fikayetler ortalama 1,5-3 saat sonra ba\u015flar. Bal kaynat\u0131l\u0131rsa ve uzun s\u00fcre bekletilirse toksisitesi kaybolur, bu durumda daha fazla miktarlarda t\u00fcketilebilir. Anla\u015f\u0131laca\u011f\u0131 \u00fczere deli bal zehirlenmeleri taze olarak t\u00fcketilmesi durumunda ortaya \u00e7\u0131kmaktad\u0131r.\u201c<\/p>\n
\u201cNab\u0131z h\u0131zlan\u0131yor, uyu\u015fma ba\u015fl\u0131yor\u201d<\/p>\n
Zehirlenme belirtilerini ki\u015fiden ki\u015fiye de\u011fi\u015febilece\u011fini s\u00f6yleyen Prof. Dr. Ali Kutlu, a\u00e7\u0131klamalar\u0131n\u0131 \u015f\u00f6yle tamamlad\u0131:<\/p>\n
\u201d\u0130lk belirtiler, t\u00fck\u00fcr\u00fck salg\u0131s\u0131nda art\u0131\u015f, bulant\u0131, kusma, a\u011f\u0131z \u00e7evresi, kol ve bacakta kar\u0131ncalanma ve uyu\u015fma \u015feklinde ortaya \u00e7\u0131kar. Terleme, cilt k\u0131zar\u0131kl\u0131\u011f\u0131, kan bas\u0131nc\u0131nda ve nab\u0131zda d\u00fc\u015f\u00fc\u015f sonras\u0131nda g\u00f6rme bozukluklar\u0131, sersemlik, \u015fuur kay\u0131plar\u0131na yol a\u00e7abilmektedir. Ya\u015fl\u0131lar, kronik hastal\u0131klar\u0131 bulunanlar ve \u00e7ocuklarda daha tehlikeli sonu\u00e7lar g\u00f6r\u00fclebilir. Deli bal hastal\u0131\u011f\u0131 belirtileri alerjik reaksiyonlar ile kar\u0131\u015fabilir. Fakat ortaya \u00e7\u0131kan reaksiyon alerjik bir reaksiyon olmay\u0131p zehirlenmedir. Bala ba\u011fl\u0131 ger\u00e7ek alerjik reaksiyonlar \u00e7ok nadir g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Genelde bal alerjisi olanlarda ar\u0131 veya polen alerjisi de g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. D\u00fc\u015f\u00fck \u015fiddetli zehirlenmelerde tedavisiz 12-24 saat i\u00e7inde \u015fikayetler kendili\u011finden kaybolur. Yine de 3-6 saatlik EKG ile nab\u0131z takibi uygun olacakt\u0131r. Ciddi zehirlenmelerde ise mutlaka hastanede ko\u015fullar\u0131nda yak\u0131n takip ve destek gereklidir. Baz\u0131 vakalarda 2-3 g\u00fcn hastanede yatarak tedavi gerekebilmektedir. Hastal\u0131k bulgular\u0131 korkutucu olmakla birlikte pek \u00e7ok hasta destek tedavisiyle tamamen iyile\u015fmektedir.\u201d<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
MED\u0130CAL PARK ORDU HASTANES\u0130 \u0130MM\u00dcNOLOJ\u0130 VE ALERJ\u0130 HASTALIKLARI UZMANI PROF. DR. AL\u0130 KUTLU, ARILARIN \u2018ORMAN G\u00dcL\u00dc\u2019 ADLI B\u0130TK\u0130N\u0130N NEKTARINDAN \u00dcRETT\u0130KLER\u0130 “DEL\u0130 BAL” KONUSUNDA UYARILARDA BULUNDU.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":182741,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","default_image_id":0,"font":"","enabled":false},"version":2},"jetpack_post_was_ever_published":false},"categories":[1],"tags":[22586,27109,45114,45115,7666,27999],"class_list":["post-182740","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-genel","tag-bali","tag-deli","tag-niyetine","tag-olmeyin","tag-sifa","tag-yiyip"],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/www.tvturk.com\/wp-content\/uploads\/2019\/07\/deli-bali-sifa-niyetine-yiyip-olmeyin_1141fd3.jpg?fit=1000%2C788","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/paKIfm-Lxq","_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/182740","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=182740"}],"version-history":[{"count":0,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/182740\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/182741"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=182740"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=182740"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=182740"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}