{"id":196829,"date":"2019-08-28T10:32:33","date_gmt":"2019-08-28T07:32:33","guid":{"rendered":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/anadolunun-ilk-sentetik-boyasi-bulundu\/"},"modified":"2019-08-28T10:32:33","modified_gmt":"2019-08-28T07:32:33","slug":"anadolunun-ilk-sentetik-boyasi-bulundu","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/anadolunun-ilk-sentetik-boyasi-bulundu\/","title":{"rendered":"Anadolu\u2019nun ilk sentetik boyas\u0131 bulundu"},"content":{"rendered":"<p>Urartu medeniyetinin en g\u00f6rkemli yap\u0131lar\u0131ndan biri olan Ayanis Kalesi\u2019nde y\u00fcr\u00fct\u00fclen kaz\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131nda 2 bin 700 y\u0131l \u00f6nce kullan\u0131lm\u0131\u015f Anadolu\u2019nun ilk sentetik boyas\u0131 bulundu.<\/p>\n<p>Urartu Kral\u0131 II. Rusa taraf\u0131ndan Van G\u00f6l\u00fc\u2019ne hakim bir tepe \u00fczerinde yapt\u0131r\u0131lan, s\u00fcslemeleriyle ve \u00f6nemli buluntular\u0131yla dikkat \u00e7eken Ayanis Kalesi\u2019nde 30 y\u0131l \u00f6nce ba\u015flat\u0131lan kaz\u0131 ve restorasyon \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 devam ediyor. Ta\u015f ve kerpi\u00e7 i\u015f\u00e7ili\u011finin yan\u0131 s\u0131ra tap\u0131nak b\u00f6l\u00fcm\u00fcndeki s\u00fcsleme ve surlardaki kabartmalarla d\u00fcnya \u00fczerindeki en \u00f6nemli ve \u00f6zel Urartu tap\u0131naklar\u0131ndan biri olan Ayanis Kalesi\u2019ndeki kaz\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131, Erzurum Atat\u00fcrk \u00dcniversitesi Edebiyat Fak\u00fcltesi Arkeoloji B\u00f6l\u00fcm\u00fc \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Prof. Dr. Mehmet I\u015f\u0131kl\u0131 ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131nda y\u00fcr\u00fct\u00fcl\u00fcyor. Bu y\u0131l tap\u0131na\u011f\u0131n arka b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde devam eden onar\u0131m s\u0131ras\u0131nda, arkeolojik literat\u00fcr\u00fcnde \u2018M\u0131s\u0131r mavisi\u2019, Urartu arkeologlar\u0131 taraf\u0131ndan da \u2018Van mavisi\u2019 olarak tan\u0131mlanan boyaya rastland\u0131. Analizleri yap\u0131lan turkuaz mavisi boyan\u0131n, Anadolu\u2019nun ilk sentetik boyas\u0131 oldu\u011fu tespit edildi.<\/p>\n<p>Yap\u0131lan \u00e7al\u0131\u015fmayla ilgili a\u00e7\u0131klamalarda bulunan Kaz\u0131 Ba\u015fkan\u0131 Prof. Dr. Mehmet I\u015f\u0131kl\u0131, Ayanis Kalesi\u2019nin Urartular i\u00e7in \u00f6zel bir yap\u0131 oldu\u011funu belirtti. Yap\u0131n\u0131n ayr\u0131nt\u0131l\u0131 olarak mimarisinin detaylar\u0131n\u0131 ortaya koyduklar\u0131n\u0131 ifade eden Prof. Dr. I\u015f\u0131kl\u0131, \u201cSon 5 y\u0131ll\u0131k \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131m\u0131z s\u0131ras\u0131nda b\u00fcy\u00fck bir mekan\u0131n miras\u0131n\u0131 ortaya koymaya ve onar\u0131m\u0131n\u0131 yapmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131k. Onar\u0131m\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fck bir k\u0131sm\u0131n\u0131 kerpi\u00e7 mimarinin boyal\u0131 sur duvarlar\u0131 olu\u015fturdu. Boyal\u0131 duvarlarda daha \u00f6nce de varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 tespit etti\u011fimiz baz\u0131 ayr\u0131nt\u0131lar s\u00f6z konusudur. B\u00fct\u00fcn bu salonun i\u00e7i s\u0131vanm\u0131\u015f ve boyanm\u0131\u015ft\u0131. Olas\u0131l\u0131kla b\u00fcy\u00fck oranda mavi bir boyayla boyanm\u0131\u015ft\u0131. Mavi Van y\u00f6resi i\u00e7in her zaman \u00f6zel bir renk olarak kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r. B\u00fcy\u00fck olas\u0131l\u0131kla bu turkuaz mavisini Van G\u00f6l\u00fc\u2019nden esinlenerek tercih edildi\u011fini biliyoruz. Ancak izlenimiz 2 bin 700 y\u0131l \u00f6nce Ayanis Kalesi\u2019nde de g\u00f6rebiliyoruz\u201d dedi.<\/p>\n<p>\u201cBoyan\u0131n analizlerini yapt\u0131k\u201d<\/p>\n<p>Onar\u0131m s\u0131ras\u0131nda rastlad\u0131klar\u0131 boyan\u0131n analizlerini yapt\u0131klar\u0131n\u0131 dile getiren I\u015f\u0131kl\u0131, \u201cBu boyan\u0131n analizini yapt\u0131rd\u0131k. Bu boya asl\u0131nda bir ba\u015fka a\u00e7\u0131dan da \u00e7ok \u00f6nemlidir. Boya 10 binlerce y\u0131l \u00f6nce insanlar taraf\u0131ndan kullan\u0131yor. Tap\u0131naklarda ve de\u011fi\u015fik alanlarda kullan\u0131yorlar. Bu boyalar\u0131n hepsi de do\u011fal boyalard\u0131. Bu ya k\u00f6k boylardan ve ya do\u011fada bulduklar\u0131 renkli ta\u015flardan olu\u015fturulan boyalard\u0131\u201d diye konu\u015ftu.<\/p>\n<p>\u201c\u2018Van mavisi olarak tan\u0131mlamam\u0131z daha do\u011fru olacakt\u0131r\u201d<\/p>\n<p>Urartu arkeologlar\u0131n\u0131n bu boyay\u0131 Urartu veya Van mavisi olarak tan\u0131mlad\u0131\u011f\u0131na dikkat \u00e7eken I\u015f\u0131kl\u0131, s\u00f6zlerini \u015f\u00f6yle s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc:<\/p>\n<p>\u201cArkeolojik literat\u00fcr\u00fcnde bu boya daha \u00f6nce M\u0131s\u0131r\u2019da ortaya \u00e7\u0131kar\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ve bilindi\u011fi i\u00e7in \u2018M\u0131s\u0131r mavisi\u2019 olarak tan\u0131mlan\u0131yor. Bu y\u00f6rede \u00e7al\u0131\u015fan Urartu arkeologlar\u0131 olarak biz bunu Urartu ve yahut Van mavisi olarak tan\u0131ml\u0131yoruz. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu mavi bu y\u00f6reyle \u00f6zde\u015fle\u015fmi\u015ftir. Bu y\u00fczden \u2018Van mavisi\u2019 olarak tan\u0131mlamam\u0131z daha do\u011fru olacakt\u0131r. Bu Anadolu ve b\u00f6lge i\u00e7in ilk sentetik boyad\u0131r.\u201d<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>URARTU MEDEN\u0130YET\u0130N\u0130N EN G\u00d6RKEML\u0130 YAPILARINDAN B\u0130R\u0130 OLAN AYAN\u0130S KALES\u0130&#8217;NDE Y\u00dcR\u00dcT\u00dcLEN KAZI \u00c7ALI\u015eMALARINDA 2 B\u0130N 700 YIL \u00d6NCE KULLANILMI\u015e ANADOLU\u2019NUN \u0130LK SENTET\u0130K BOYASI BULUNDU.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":196830,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","default_image_id":0,"font":"","enabled":false},"version":2}},"categories":[656],"tags":[8110,5697,204,37,26673],"class_list":["post-196829","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-kultur-sanat","tag-anadolunun","tag-boyasi","tag-bulundu","tag-ilk","tag-sentetik"],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/www.tvturk.com\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/anadolunun-ilk-sentetik-boyasi-bulundu_093bb30.jpg?fit=1000%2C666","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/paKIfm-PcF","_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/196829","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=196829"}],"version-history":[{"count":0,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/196829\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/196830"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=196829"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=196829"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=196829"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}