{"id":212754,"date":"2019-10-08T11:46:59","date_gmt":"2019-10-08T08:46:59","guid":{"rendered":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/ozel-cisimlerin-4-boyutunu-buldugunu-iddia-etti\/"},"modified":"2019-10-08T11:46:59","modified_gmt":"2019-10-08T08:46:59","slug":"ozel-cisimlerin-4-boyutunu-buldugunu-iddia-etti","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/ozel-cisimlerin-4-boyutunu-buldugunu-iddia-etti\/","title":{"rendered":"(\u00d6zel) Cisimlerin 4. boyutunu buldu\u011funu iddia etti"},"content":{"rendered":"<p>Bal\u0131kesir\u2019in Edremit il\u00e7esinde ya\u015fayan Ara\u015ft\u0131rmac\u0131-Yazar ve emekli fen bilgisi \u00f6\u011fretmeni H\u00fcseyin Erg\u00fcl, bug\u00fcne kadar bilinmeyen ve y\u00fczy\u0131llard\u0131r bilim adamlar\u0131n\u0131n \u00fczerinde \u00e7al\u0131\u015fmalar y\u00fcr\u00fctt\u00fc\u011f\u00fc ama sonu\u00e7 alamad\u0131\u011f\u0131, cismin d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc boyutunu ke\u015ffetti\u011fini savundu.<\/p>\n<p>Uzun y\u0131llar matematik ve fizik kuramlar\u0131 \u00fczerinde ara\u015ft\u0131rmalar yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yleyen H\u00fcseyin Erg\u00fcl, bilim adamlar\u0131n\u0131n normal 3 boyutun yan\u0131nda daha fazla boyut olabilece\u011fine ili\u015fkin teorik ara\u015ft\u0131rmalar\u0131n\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda kendisinin ke\u015ffetti\u011fi \u201cK\u00f6\u015fegen Boyut\u201d ad\u0131n\u0131 verdi\u011fi \u20194. boyut\u2019 sayesinde \u00f6zellikle depremlerde binalar\u0131n zarar g\u00f6rmesinin \u00f6n\u00fcne ge\u00e7ilebilece\u011fini ve bununla birlikte de can kay\u0131plar\u0131n\u0131n neredeyse s\u0131f\u0131ra indirilebilece\u011fini iddia etti.<\/p>\n<p>Bug\u00fcne kadar yay\u0131nlanm\u0131\u015f 8 kitab\u0131 bulunan Ara\u015ft\u0131rmac\u0131-Yazar H\u00fcseyin Erg\u00fcl, \u201c\u015eu ana kadar bildi\u011fimiz bilimsel ger\u00e7ekler, matematiksel ve geometrik olarak cisimlerin \u00fc\u00e7 boyutunun oldu\u011funu ifade eder. Bunlar; uzunluk, y\u00fckseklik ve geni\u015flik olarak adland\u0131r\u0131l\u0131r. Bu \u00fc\u00e7 boyut, cisimlerin bir k\u00f6\u015fesinden \u00e7\u0131kar. D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc boyut i\u00e7in s\u00f6ylenmi\u015f bir tak\u0131m kavramlar ge\u00e7mi\u015f d\u00f6nemlerde de olmu\u015ftur. Ama bunlar yersiz ve gereksizdir. Boyut kavram\u0131yla da uyu\u015fmamaktad\u0131r. Mesela, Litvanyal\u0131 Matematik Profes\u00f6r\u00fc Hermann Minkowski; zaman\u0131 d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc boyut olarak g\u00f6stermi\u015ftir. Ama bu tez tutmam\u0131\u015ft\u0131r. Tutmayacakt\u0131r da. \u00c7\u00fcnk\u00fc uzunluk, y\u00fckseklik ve geni\u015flik gibi \u00f6zellikleri ta\u015f\u0131yan \u015fey, boyuttur. Ama benim s\u00f6z\u00fcn\u00fc etti\u011fim ve \u2018K\u00f6\u015fegen Boyut\u2019 ismini verdi\u011fim D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Boyut; uzunluk, y\u00fckseklik ve geni\u015flik gibi \u00f6zellikleri ta\u015f\u0131yan bir boyuttur\u201d dedi.<\/p>\n<p>\u201cSavunduklar\u0131m son derece net bilgilerdir\u201d<\/p>\n<p>Madde ile cismi birbirinden ay\u0131rabilen d\u00fc\u015f\u00fcncelerin boyut hakk\u0131nda rahatl\u0131kla fikir y\u00fcr\u00fctebilece\u011fini savunan H\u00fcseyin Erg\u00fcl, \u201cAma bu ayr\u0131m\u0131 yapamayanlar i\u00e7in bunu anlayabilmek zordur. Ben; cismin d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc boyutunu buldum. Ama bundan sonraki \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131mda, maddenin d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc boyutunu, hatta maddenin derinliklerinde, molek\u00fcl ya da atom yap\u0131s\u0131na ait d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc boyutu zaten ara\u015ft\u0131rmaya ba\u015flad\u0131m. Ama bug\u00fcn i\u00e7in o konuda herhangi bir \u015fey s\u00f6yleyemiyorum. Ancak, cisimler i\u00e7in d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc boyut konusunda rahatl\u0131kla tezlerimi savunabilirim. Savunduklar\u0131m son derece net bilgilerdir\u201d ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n<p>Herhangi bir karton kutu ile yapt\u0131\u011f\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmay\u0131 ispatlayabilece\u011fini belirten Erg\u00fcl, \u201cMesela bir karton kutu, asl\u0131nda geometrik olarak bir prizmad\u0131r. Bir prizman\u0131n, bir k\u00f6\u015fesinden \u00e7\u0131kan \u00fc\u00e7 ayr\u0131 nokta vard\u0131r. Bu noktalarda yap\u0131lacak \u00f6l\u00e7\u00fcmlerde; uzunluk, geni\u015flik ve y\u00fckseklikleri bulabilmek m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Ama bu prizman\u0131n i\u00e7 hacmine ve i\u00e7 yap\u0131s\u0131na bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda, taban\u0131n alt k\u00f6\u015fesinden yani o \u00fc\u00e7 boyutun \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 noktadan, i\u00e7 hacimdeki kar\u015f\u0131 taraftaki k\u00f6\u015feye do\u011fru bir \u00f6l\u00e7\u00fcm yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda cismin K\u00f6\u015fegen Boyutu\u2019nu bulabiliyoruz\u201d dedi.<\/p>\n<p>\u201c4. boyut, depreme dayan\u0131kl\u0131 mimarilerin in\u015fa edilmesini sa\u011flayabilir\u201d<\/p>\n<p>Bulu\u015funun, ba\u015flang\u0131\u00e7ta insanl\u0131\u011fa ne kazand\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnmedi\u011fini ama daha sonra bulundu\u011fu odan\u0131n yap\u0131s\u0131 ve alt k\u00f6\u015feden, \u00fcst k\u00f6\u015feye do\u011fru olan d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc boyutunu g\u00f6zlemledi\u011finde, akl\u0131na deprem dalgalar\u0131n\u0131n geldi\u011fini anlatan H\u00fcseyin Erg\u00fcl, \u201cDeprem kuvvetlerini; uzunluk, y\u00fckseklik ve geni\u015flik boyutlar\u0131n\u0131n \u00fc\u00e7 boyut olarak kar\u015f\u0131lad\u0131\u011f\u0131n\u0131 fark ettim. Ancak benim buldu\u011fum K\u00f6\u015fegen Boyut\u2019u da hesaba katt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda, \u00f6rne\u011fin 100 birimlik bir deprem kuvvetine 3.33\u2019l\u00fck bir g\u00fc\u00e7 d\u00fc\u015ferken, d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc boyutun da bu dirence kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda depremin g\u00fcc\u00fc y\u00fczde 25 \u2018lik bir birime d\u00fc\u015f\u00fcyor. Deprem kuvvetlerinin yada dalgalar\u0131n\u0131n s\u00f6n\u00fcmlendirilmesi i\u00e7in d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc boyut fevkalade bir yoldur. \u00d6zellikle binalar\u0131n yap\u0131m\u0131 s\u0131ras\u0131nda bu metot kullan\u0131labilir. Tabi bunu uygulayacak olan m\u00fchendisler, bilim adamlar\u0131 ve uzmanlard\u0131r\u201d diye konu\u015ftu.<\/p>\n<p>\u201cDaha az malzeme ile daha sa\u011fl\u0131kl\u0131 sonu\u00e7 al\u0131nabilir\u201d<\/p>\n<p>Ke\u015ffetti\u011fi K\u00f6\u015fegen Boyut\u2019un sadece binalar i\u00e7in de\u011fil; yollar, k\u00f6pr\u00fcler, viyad\u00fckler ve benzeri mimari alanlarda daha az bir masrafla rahatl\u0131kla kullan\u0131labilece\u011fini s\u00f6yleyen H\u00fcseyin Erg\u00fcl \u015f\u00f6yle devam etti:<\/p>\n<p>\u201cDaha ger\u00e7ek\u00e7i hesaplarla, deprem ve do\u011fal afetlerde meydana gelecek olumsuzluklardan da b\u00f6ylelikle kurtulmu\u015f oluruz. Belki de kullan\u0131lan malzemelerin a\u015f\u0131r\u0131 kullan\u0131mlar\u0131ndan da ka\u00e7\u0131n\u0131lm\u0131\u015f oluruz.\u201d<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>BALIKES\u0130R\u2019\u0130N EDREM\u0130T \u0130L\u00c7ES\u0130NDE YA\u015eAYAN ARA\u015eTIRMACI-YAZAR VE EMEKL\u0130 FEN B\u0130LG\u0130S\u0130 \u00d6\u011eRETMEN\u0130 H\u00dcSEY\u0130N ERG\u00dcL, BUG\u00dcNE KADAR B\u0130L\u0130NMEYEN VE Y\u00dcZYILLARDIR B\u0130L\u0130M ADAMLARININ \u00dcZER\u0130NDE \u00c7ALI\u015eMALAR Y\u00dcR\u00dcTT\u00dc\u011e\u00dc AMA SONU\u00c7 ALAMADI\u011eI, C\u0130SM\u0130N D\u00d6RD\u00dcNC\u00dc BOYUTUNU KE\u015eFETT\u0130\u011e\u0130N\u0130 SAVUNDU.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":212755,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","default_image_id":0,"font":"","enabled":false},"version":2},"jetpack_post_was_ever_published":false},"categories":[24],"tags":[1073,20806,53783,53782,207,8141],"class_list":["post-212754","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-teknoloji","tag-ozel","tag-boyutunu","tag-buldugunu","tag-cisimlerin","tag-etti","tag-iddia"],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/www.tvturk.com\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/ozel-cisimlerin-4-boyutunu-buldugunu-iddia-etti_ed9fc22.jpg?fit=1000%2C666","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/paKIfm-Tlw","_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/212754","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=212754"}],"version-history":[{"count":0,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/212754\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/212755"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=212754"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=212754"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=212754"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}