{"id":227911,"date":"2019-11-13T16:32:35","date_gmt":"2019-11-13T13:32:35","guid":{"rendered":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/prof-dr-kirdar-fidan-dikim-zamani-ile-ilgili-tartismalara-son-noktayi-koydu\/"},"modified":"2019-11-13T16:32:35","modified_gmt":"2019-11-13T13:32:35","slug":"prof-dr-kirdar-fidan-dikim-zamani-ile-ilgili-tartismalara-son-noktayi-koydu","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/prof-dr-kirdar-fidan-dikim-zamani-ile-ilgili-tartismalara-son-noktayi-koydu\/","title":{"rendered":"Prof. Dr. K\u0131rdar, fidan dikim zaman\u0131 ile ilgili tart\u0131\u015fmalara son noktay\u0131 koydu"},"content":{"rendered":"<p>Bart\u0131n \u00dcniversitesi Orman Fak\u00fcltesi Orman M\u00fchendisli\u011fi B\u00f6l\u00fcm\u00fc, Silvik\u00fclt\u00fcr Anabilim Dal\u0131 \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Prof. Dr. Erol K\u0131rdar, 11 Milyon A\u011fa\u00e7; Bug\u00fcn Fidan, Yar\u0131n Nefes program\u0131 kapsam\u0131nda, a\u011fa\u00e7lar\u0131n dikim zaman\u0131 ile ilgili tart\u0131\u015fmalara son noktay\u0131 koydu. Dikilen 11 milyon fidan\u0131n t\u00fcpl\u00fc fidan oldu\u011funu belirten K\u0131rdar, bu fidanlar\u0131n dikim zaman\u0131n\u0131n olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 12 ay s\u00fcresince dikilebilece\u011fini kaydetti. K\u0131rdar ayr\u0131ca, T\u00fcrkiye\u2019de fidan dikim zaman\u0131n\u0131n ekim ay\u0131 ile nisan ay\u0131 aral\u0131\u011f\u0131nda oldu\u011funu, illa Mart ay\u0131nda dikilecek diye bir kural\u0131n bulunmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 da s\u00f6zlerine ekledi.<\/p>\n<p>Bart\u0131n \u00dcniversitesi Orman Fak\u00fcltesi Orman M\u00fchendisli\u011fi B\u00f6l\u00fcm\u00fc, Silvik\u00fclt\u00fcr Anabilim Dal\u0131 \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Prof. Dr. Erol K\u0131rdar, 11 Milyon A\u011fa\u00e7; Bug\u00fcn Fidan, Yar\u0131n Nefes program\u0131 ile ilgili de\u011ferlendirmede bulundu. Uygulamay\u0131 olumlu bulduklar\u0131n\u0131 belirten K\u0131rdar, \u201cB\u00f6yle bir seferberlik hayata ge\u00e7mesi, gelece\u011fe nefes a\u011fa\u00e7land\u0131rma seferberli\u011fi ad\u0131 alt\u0131nda bence \u00e7ok faydal\u0131 olmu\u015ftur. Yerinde bir karard\u0131r. Ayr\u0131ca Kas\u0131m ay\u0131 itibar\u0131yla bunun y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girmesi \u015fu a\u00e7\u0131dan \u00f6nemlidir. A\u011fa\u00e7land\u0131rma \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131m\u0131zda y\u0131llard\u0131r bilinen net bir ger\u00e7ek var. A\u011fa\u00e7land\u0131rma \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 sonbaharda ba\u015flar mart, nisan ay\u0131na kadar devam eder. A\u011fa\u00e7land\u0131rma \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n ba\u015flang\u0131c\u0131 ile ayn\u0131 tarihe denk gelmesi ve seferberlik kavram\u0131 alt\u0131nda uzun bir s\u00fcreci kapsamas\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda a\u011fa\u00e7land\u0131rmada mevcut olan ekim, kas\u0131m, aral\u0131k, ocak, \u015fubat ve mart gibi geni\u015f bir periyodu i\u00e7erdi\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmelidir. Bu nedenle a\u011fa\u00e7land\u0131rma seferberli\u011finin toplumun t\u00fcm kesimlerine anlat\u0131lmas\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan faydal\u0131 bir uygulama olarak g\u00f6rmekteyim\u201d dedi.<\/p>\n<p>\u201cBilimsel dayanaktan noksan\u201d<\/p>\n<p>Dikimin tarihi ile ilgili tart\u0131\u015fmalara da de\u011finen K\u0131rdar, \u201cA\u011fa\u00e7land\u0131rmalarda, zaman\u0131n tayininde dikkate al\u0131nmas\u0131 gereken fakt\u00f6rler var. \u00d6nce bunlar\u0131 bilmek gerekir. Bunlar b\u00f6lgenin lokal ve iklim ko\u015fullar\u0131, toprak ko\u015fullar\u0131, fidan\u0131n niteli\u011fi ve o anki hava durumunun mutlaka dikkate al\u0131nmas\u0131 gerekir. Bu kriterler dikkate al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda, kamuoyunda \u015fu anda kamuoyunda dile getirilen, \u2018neden 21 Mart de\u011fil de, 11 Kas\u0131m. 21 Mart en uygun tarihtir\u2019 gibi ifade kullanmak a\u011fa\u00e7land\u0131rma uygulamalar\u0131n\u0131n tekni\u011fine, ruhuna ayk\u0131r\u0131 bir ifadedir. Bilimsel dayanaktan noksand\u0131r. 21 Mart\u2019ta dikim olur ancak, 21 Mart\u2019ta olmal\u0131yd\u0131, Kas\u0131m ay\u0131 olmamal\u0131yd\u0131\u2019 \u015feklinde ifade kesinlikle yanl\u0131\u015ft\u0131r. \u00dclkemiz \u015fartlar\u0131nda bu i\u015f sonbaharda ba\u015flar, mart ay\u0131na, hatta nisan ay\u0131na kadar gider. 21 Mart D\u00fcnya Ormanc\u0131l\u0131k g\u00fcn\u00fcn\u00fcn olmazsa olmaz gibi g\u00f6sterilmesi kesinlikle yanl\u0131\u015ft\u0131r. \u00d6zellikle malum kullan\u0131lan fidanlar \u00e7\u0131plak k\u00f6kl\u00fc ve t\u00fcrl\u00fc, i\u011fne yaprakl\u0131 ve yaprakl\u0131 olarak nitelendirilebilir. Yaprakl\u0131larda k\u00f6k geli\u015ftirme kabiliyeti, sonbaharda y\u00fczde 60\u2019lara var\u0131r, i\u011fne yaprakl\u0131larda bu rakam y\u00fczde 25\u2019tir. Bu nedenle \u00f6zellikle yaprakl\u0131 a\u011fa\u00e7larda sonbahar en uygun d\u00f6nemdir. \u0130\u011fne yaprakl\u0131 t\u00fcrlerde ise \u00f6zellikle f\u0131st\u0131k \u00e7am\u0131, k\u0131z\u0131l \u00e7am gibi ge\u00e7 s\u00fcren t\u00fcrlerde yine sonbahar dikimleri yapmak daha faydal\u0131d\u0131r. Art\u0131 \u015funu belirteyim. Sonbaharda dikilen fidanlar\u0131n ister \u00e7\u0131plak k\u00f6kl\u00fc\u011f olsun, ister t\u00fcpl\u00fc fidan olsun \u00f6zellikle k\u00f6k b\u00f6lgesi k\u0131\u015f\u0131 toprak alt\u0131nda ge\u00e7irece\u011fi i\u00e7in k\u00f6k ile topra\u011f\u0131n kayna\u015fmas\u0131 daha kolay olacakt\u0131r\u201d diye konu\u015ftu konu\u015ftu.<\/p>\n<p>\u201cDikilen fidanlar y\u0131ll\u0131k dikimin y\u00fczde 5\u2019i, 10\u2019u\u201d<\/p>\n<p>T\u00fcrkiye\u2019de her y\u0131l 11 milyon fidandan kat be kat fidan dikildi\u011fini de ifade eden K\u0131rdar, \u201cGelece\u011fe nefes seferberli\u011fi kapsam\u0131nda 11 milyon fidan dikildi. Bu genelde kentsel b\u00f6lgede yap\u0131lan a\u011fa\u00e7land\u0131rma \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131. Oysa Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz\u00fcn yapt\u0131\u011f\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar \u00e7ok daha fazla say\u0131da. Bu seferberlik kapsam\u0131nsa bu say\u0131 belki ileride artacakt\u0131r ama, 11 milyonluk bu a\u011fa\u00e7land\u0131rmalar genelde kent b\u00f6lgelerindedir. Sulanabilir \u00f6zelli\u011fi oldu\u011fundan da bir sorun te\u015fkil etmez. Bunlar\u0131 rekreatif, peyzaj ama\u00e7l\u0131 bi \u00e7al\u0131\u015fma olarak de\u011ferlendirebiliriz.  Yine seferberlik kapsam\u0131nda dikilen 11 milyon fidan Orman Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc\u2019n\u00fcn y\u0131ll\u0131k dikim oran\u0131n\u0131 y\u00fczde 10\u2019unu, y\u00fczde 5\u2019ine anca tekab\u00fcl ediyor. Bunun da bilinmesi gerekiyor\u201d \u015feklinde konu\u015ftu.<\/p>\n<p>\u201cT\u00fcrl\u00fc fidan\u0131n dikim zaman\u0131 olmaz\u201d<\/p>\n<p>Dikilen fidanlar\u0131n t\u00fcpl\u00fc fidan oldu\u011funa da dikkat \u00e7eken K\u0131rdar, \u201cT\u00fcpl\u00fc fidan dikiminde, zaten dikim zaman\u0131 diye bir \u015fey yoktur. T\u00fcrl\u00fc fidan\u0131 yaz\u0131n bile dikebilirsiniz.  T\u00fcpl\u00fc fidan kavram\u0131 a\u011fa\u00e7land\u0131rmada ba\u015far\u0131y\u0131 olumlu y\u00f6nde etkileyen bir kavramd\u0131r. \u00d6nceden insan g\u00fcc\u00fcyle toprak haz\u0131rlan\u0131yordu. \u015eimdi ise makine ile haz\u0131rlan\u0131yor. \u00d6nceden 25-30 santim toprak i\u015fleniyordu, \u015fimdi 70-80 santime kadar toprak alt \u00fcst ediliyor. Topra\u011f\u0131n rutubeti t\u00fcml\u00fc fidanlarla bulu\u015fturuluyor. Bu \u015fekilde ba\u015far\u0131 \u015fans\u0131 da \u00e7ok daha y\u00fcksek oluyor. bu 11 milyon fidan da t\u00fcpl\u00fc fidan oldu\u011fu i\u00e7in dikim tarihini tart\u0131\u015fmam\u0131z anlams\u0131zd\u0131r\u201d ifadesini kulland\u0131.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>BARTIN \u00dcN\u0130VERS\u0130TES\u0130 ORMAN FAK\u00dcLTES\u0130 ORMAN M\u00dcHEND\u0130SL\u0130\u011e\u0130 B\u00d6L\u00dcM\u00dc, S\u0130LV\u0130K\u00dcLT\u00dcR ANAB\u0130L\u0130M DALI \u00d6\u011eRET\u0130M \u00dcYES\u0130 PROF. DR. EROL KIRDAR, 11 M\u0130LYON A\u011eA\u00c7; BUG\u00dcN F\u0130DAN, YARIN NEFES PROGRAMI KAPSAMINDA, A\u011eA\u00c7LARIN D\u0130K\u0130M ZAMANI \u0130LE \u0130LG\u0130L\u0130 TARTI\u015eMALARA SON NOKTAYI KOYDU. D\u0130K\u0130LEN 11 M\u0130LYON F\u0130DANIN T\u00dcPL\u00dc F\u0130DAN OLDU\u011eUNU BEL\u0130RTEN KIRDAR, BU F\u0130DANLARIN D\u0130K\u0130M ZAMANININ OLMADI\u011eINI 12 AY S\u00dcRES\u0130NCE D\u0130K\u0130LEB\u0130LECE\u011e\u0130N\u0130 KAYDETT\u0130. KIRDAR AYRICA, T\u00dcRK\u0130YE\u2019DE F\u0130DAN D\u0130K\u0130M ZAMANININ EK\u0130M AYI \u0130LE N\u0130SAN AYI ARALI\u011eINDA OLDU\u011eUNU, \u0130LLA MART AYINDA D\u0130K\u0130LECEK D\u0130YE B\u0130R KURALIN BULUNMADI\u011eINI DA S\u00d6ZLER\u0130NE EKLED\u0130.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":227912,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","default_image_id":0,"font":"","enabled":false},"version":2}},"categories":[1],"tags":[14641,279,701,192,3012,54187,17865,21501,2750,1240,16105,3950],"class_list":["post-227911","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-genel","tag-dikim","tag-dr","tag-fidan","tag-ile","tag-ilgili","tag-kirdar","tag-koydu","tag-noktayi","tag-prof","tag-son","tag-tartismalara","tag-zamani"],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/www.tvturk.com\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/prof-dr-kirdar-fidan-dikim-zamani-ile-ilgili-tartismalara-son-noktayi-koydu_7abc18f.jpg?fit=1000%2C553","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/paKIfm-XhZ","_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/227911","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=227911"}],"version-history":[{"count":0,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/227911\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/227912"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=227911"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=227911"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=227911"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}