Denizlerde av yasa\u011f\u0131n\u0131n 1 Eyl\u00fcl\u2019de sona ermesinin ard\u0131ndan ba\u015flayan av sezonunda bu sezon hamsi av\u0131nda son y\u0131llara g\u00f6re art\u0131\u015f ya\u015fan\u0131rken, hamsinin irili\u011fi ve boyunun istenilen boyutta olmamas\u0131 av yasa\u011f\u0131n\u0131n bir y\u0131l uzat\u0131lmas\u0131 tart\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 g\u00fcndeme getirdi.<\/p>\n
Karadeniz Teknik \u00dcniversitesi (KT\u00dc) Deniz Bilimleri ve Teknolojisi Enstit\u00fcs\u00fc M\u00fcd\u00fcr\u00fc Prof. Dr. Cemal Din\u00e7er bu sezon hamsinin nispeten ince ancak miktar olarak bol oldu\u011funu belirterek yasa\u011f\u0131n 1 y\u0131l s\u00fcreyle uzat\u0131lmas\u0131 durumunda hamsinin boyutunda \u00f6nemli bir fark olu\u015faca\u011f\u0131n\u0131 ve \u00fcr\u00fcn kalitesinin artaca\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi.<\/p>\n
Son y\u0131llarda hamsinin neslinde k\u00fc\u00e7\u00fclme g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcne dikkat \u00e7eken Din\u00e7er, \u201c\u0130nceli\u011fini bir \u00f6nceki y\u0131llardaki avc\u0131l\u0131kla bir b\u00fct\u00fcn olarak d\u00fc\u015f\u00fcnmek laz\u0131m. Hamsi, her ne kadar erken ya\u015flarda olgunlu\u011fa ula\u015fan bir bal\u0131k olsa da biz daha \u00f6nce hamsinin hep k\u00fc\u00e7\u00fcklerini avlad\u0131\u011f\u0131m\u0131z i\u00e7in yani ergen olmam\u0131\u015f s\u0131f\u0131r, art\u0131 bir ya\u015f grubunu avlad\u0131\u011f\u0131m\u0131zdan nesli gittik\u00e7e k\u00fc\u00e7\u00fclmektedir. Yani, hamsi \u00fcreyemeden avlanm\u0131\u015f oldu\u011fu i\u00e7in bir sonraki y\u0131la yeterince ge\u00e7ememi\u015f oluyor. Hamsinin b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcne bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131z zaman muhtemelen \u015fu anda hamsiler s\u0131f\u0131r, bir ya\u015f, belki iki ya\u015f aras\u0131nda \u00e7ok az bulunur diye d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. H\u00e2lbuki normalde hamsiyi s\u0131f\u0131r ve \u00fc\u00e7 ya\u015fa kadar g\u00f6rebilmemiz gerekir. Bize g\u00f6re av yasa\u011f\u0131n\u0131n sadece s\u00fcresi de\u011fil, belki hamsi i\u00e7in bir y\u0131l avlanmayabilir. \u00c7\u00fcnk\u00fc hamsi, \u00e7abucak b\u00fcy\u00fcyen bir bal\u0131k oldu\u011fu i\u00e7in ileriki y\u0131llarda daha iri, daha kaliteli bir \u00fcr\u00fcne kavu\u015fmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn olabilir” dedi.<\/p>\n
Hamsinin Karadeniz\u2019in en pop\u00fcler bal\u0131\u011f\u0131 oldu\u011funu kaydeden Din\u00e7er “Karadeniz\u2019de hamsiye g\u00f6re di\u011fer bal\u0131klar daha az. Hamsi miktar olarak avc\u0131l\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131n y\u00fczde 60\u2019\u0131n\u0131 olu\u015fturuyor. Genel olarak bal\u0131k\u00e7\u0131l\u0131k y\u00f6netimi a\u00e7\u0131s\u0131ndan sorumlu bireyler ve t\u00fcketiciler olarak di\u011fer bal\u0131klar i\u00e7inde ayn\u0131 hassasiyeti g\u00f6stermemiz gerekir. Av yasa\u011f\u0131 bir y\u0131l uzat\u0131l\u0131rsa hamsinin boyutunda \u00f6nemli bir fark olu\u015fur, \u00fcr\u00fcn kalitesi artar. Biraz daha da bollan\u0131r bunda hi\u00e7 \u015f\u00fcphe yok. Mevcut av yasaklar\u0131m\u0131z asl\u0131nda \u00e7ok yetersiz de\u011fildir. Mevcut av yasaklar\u0131m\u0131z \u00e7o\u011funlukla b\u00fcy\u00fck bir isabettir. \u00d6nemli olan bunlar\u0131n sahadaki uygulamalar\u0131ndaki ba\u015far\u0131 oran\u0131d\u0131r. Yoksa sanki biz; denizlerimiz korunmuyor avc\u0131l\u0131k bilinci hi\u00e7 yokmu\u015f gibi bir \u015fey s\u00f6ylememiz ebetteki yanl\u0131\u015f olur. Giderek artan \u00e7evre bilinci iyiye do\u011fru gitmektedir. Bu s\u00fcre\u00e7 her zaman oldu\u011fu gibi dinamik bir s\u00fcre\u00e7tir ve her kat\u0131l\u0131mc\u0131dan katk\u0131y\u0131 bekler” diye konu\u015ftu.<\/p>\n
\u201cBu sezon hamsi bol ancak ince\u201d<\/p>\n
Hamsinin bu sezon bol ancak ince \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131na i\u015faret eden Din\u00e7er, \u201cBu seneki av verilerine bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda hamsinin nispeten ince ancak miktar olarak yeterince bol oldu\u011funu s\u00f6yleyebiliriz. Ge\u00e7mi\u015f y\u0131llarda uzun d\u00f6nem av verilerine bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda \u00f6zellikle Karadeniz\u2019deki pelajik bal\u0131klarda hamsi ile palamut aras\u0131nda ters bir ili\u015fkinin oldu\u011funu s\u00f6ylememiz m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Genel olarak hamsinin bol oldu\u011fu d\u00f6nemde palamudun az, palamudun az oldu\u011fu d\u00f6nemde hamsinin bol oldu\u011funu s\u00f6yleyebilmemiz m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. 2017-2018 y\u0131llar\u0131 aras\u0131ndaki kar\u015f\u0131la\u015fmaya bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda palamutta y\u00fczde 300 art\u0131\u015f, hamside ise y\u00fczde 60 oran\u0131nda bir d\u00fc\u015f\u00fc\u015f oldu\u011funu g\u00f6rmekteyiz. Bu y\u0131l palamut sezonu ge\u00e7ti ancak palamut yok denecek kadar az idi. Hamsi sezonu ise halen devam etmekte ancak \u015fu ana kadar erken olmakla birlikte elimizdeki mevcut av verilerine bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda hamsinin bollu\u011funun yeterli d\u00fczeyde oldu\u011funu s\u00f6ylememiz m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Dolay\u0131s\u0131yla bu durumda hamsi ile palamut aras\u0131ndaki ters ili\u015fkinin do\u011fru oldu\u011funu s\u00f6yleyebiliriz\u201d dedi.<\/p>\n
\u201cHamsinin g\u00f6\u00e7\u00fc deniz suyu s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131 ve besin durumuna ba\u011fl\u0131\u201d<\/p>\n
Prof. Dr. Cemal Din\u00e7er, hamsinin g\u00f6\u00e7men bir bal\u0131k oldu\u011fu, g\u00f6\u00e7 durumunun ise deniz suyu s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131 ve besine ba\u011fl\u0131 oldu\u011funu kaydetti. Din\u00e7er, a\u00e7\u0131klamalar\u0131n\u0131 \u015f\u00f6yle s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc:<\/p>\n
\u201cHamsi g\u00f6\u00e7men bir bal\u0131k. K\u0131\u015flamak \u00fczere Karadeniz\u2019deki k\u0131y\u0131lar\u0131m\u0131za gelmektedir. \u00d6zellikle rutin olarak takip etti\u011fi d\u00f6ng\u00fcy\u00fc b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde deniz suyu s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131na ba\u011fl\u0131 olarak devam ettirmektedir. Ancak deniz suyunda meydana gelen ekolojik de\u011fi\u015fimler \u00f6zellikle su s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131 ve besin bollu\u011fu buna ba\u011fl\u0131 olarakta g\u00f6\u00e7teki standart takipte de\u011fi\u015fiklikler olabilmektedir. Normal olarak hamsinin Karadeniz\u2019de av verme periyodu 3,5-4 ay gibi olmas\u0131 gerekir. Kas\u0131m ay\u0131nda ba\u015flay\u0131p Mart\u2019a kadar d\u00fczenli bir \u015fekilde yani, homojen bir da\u011f\u0131l\u0131m g\u00f6sterir idi. Yakla\u015f\u0131k 15-20 y\u0131l \u00f6ncesine kadar bizim g\u00f6zlemlerimiz hep bu y\u00f6nde idi. \u00d6zellikle son 5-10 y\u0131ld\u0131r hamsinin do\u011fal olarak takip etti\u011fi al\u0131\u015f\u0131lm\u0131\u015f g\u00f6\u00e7 durumunun da de\u011fi\u015fiklikler ya\u015fanmaktad\u0131r. Su s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131ndaki de\u011fi\u015fimler ve besin bollu\u011funa ba\u011fl\u0131 olarak hamsi, yiyece\u011fini nerede buluyorsa oraya do\u011fru, bir de uygun ortam\u0131 bulmas\u0131 durumunda g\u00f6\u00e7\u00fcnde de\u011fi\u015fiklikler ya\u015fanmaktad\u0131r. Yani erken gelip erken gidebilmektedir. Veyahut erken gelip ge\u00e7 gidebilmekte. Hamsi s\u00fcr\u00fc olu\u015fturan bir bal\u0131k oldu\u011fu i\u00e7in avlanma tekni\u011fi a\u00e7\u0131s\u0131ndan da b\u00f6yle bir teknik \u00fczerinden \u00f6rne\u011fin g\u0131r g\u0131r avc\u0131l\u0131\u011f\u0131 tekni\u011fi ile avlanabildi\u011fi i\u00e7in da\u011f\u0131n\u0131k olarak sular\u0131m\u0131zda bulunmu\u015f olsa bile biz hamsiyi yok olarak g\u00f6rebilmekteyiz. \u00c7\u00fcnk\u00fc avlanabilecek kadar bir s\u00fcr\u00fc olu\u015fturmam\u0131\u015f olabiliyor.\u201d<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
DEN\u0130ZLERDE AV YASA\u011eININ 1 EYL\u00dcLDE SONA ERMES\u0130N\u0130N ARDINDAN DEN\u0130ZE A\u00c7ILAN TEKNELER SEZONA PALAMUT AVI \u0130LE BA\u015eLARKEN BU BALIKTA UMDU\u011eUNU BULAMAYINCA HAMS\u0130 \u0130LE UMUTLANDI.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":236836,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","default_image_id":0,"font":"","enabled":false},"version":2}},"categories":[19],"tags":[15124,8690,59435,662,8398,44,59434,5870,4928,4954,231],"class_list":["post-236835","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ekonomi","tag-istenilen","tag-ancak","tag-avlanmasin","tag-bol","tag-hamsi","tag-icin","tag-irilikte","tag-olmayan","tag-onerisi","tag-sezon","tag-yil"],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/www.tvturk.com\/wp-content\/uploads\/2019\/12\/bu-sezon-bol-ancak-istenilen-irilikte-olmayan-hamsi-icin-1-yil-avlanmasin-onerisi_fc48ecc.jpg?fit=1000%2C562","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/paKIfm-ZBV","_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/236835","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=236835"}],"version-history":[{"count":0,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/236835\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/236836"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=236835"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=236835"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=236835"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}