Obezite hakk\u0131nda merak edilenleri Do\u00e7. Dr. U\u011fur Deveci cevaplad\u0131. Do\u00e7. Dr. Deveci, \u201cYanl\u0131\u015f beslenme ve hareketsizli\u011fin tetikledi\u011fi obezite; kanser, kalp, \u015feker ba\u015fta olmak \u00fczere pek \u00e7ok hastal\u0131\u011fa da neden oluyor. Haz\u0131r g\u0131da, me\u015frubat ve unlu mamul t\u00fcketiminin yan\u0131 s\u0131ra son y\u0131llarda g\u00f6r\u00fclen obezite art\u0131\u015f\u0131nda bilgisayar, telefon ve televizyon ile fazla vakit ge\u00e7irmek, hareketsizlik en \u00f6nemli fakt\u00f6rler aras\u0131nda\u201d dedi.<\/p>\n
Obezite, ba\u015fta geli\u015fmi\u015f \u00fclkeler olmak \u00fczere d\u00fcnya genelinde insan sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 giderek daha \u00e7ok tehdit ediyor. V\u00fccut sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve fonksiyonlar\u0131n\u0131 bozacak \u00f6l\u00e7\u00fcde kilo alan \u00e7ocuklar\u0131n say\u0131s\u0131 her ge\u00e7en g\u00fcn y\u00fckseliyor. Maltepe \u00dcniversitesi T\u0131p Fak\u00fcltesi Genel Cerrahi Anabilim Dal\u0131 Ba\u015fkan\u0131 Do\u00e7. Dr. U\u011fur Deveci\u2019ye g\u00f6re T\u00fcrkiye\u2019de obezite giderek art\u0131yor ve \u00f6nlem al\u0131nmazsa y\u00fckseli\u015f devam edecek.<\/p>\n
Kimler obezite riski alt\u0131nda?<\/p>\n
Do\u00e7. Dr. Deveci, hem v\u00fccut hem de ruh sa\u011fl\u0131\u011f\u0131na olumsuz etkileri olan obezitenin belirlenmesi i\u00e7in boy ve kilo dengesini g\u00f6steren v\u00fccut kitle indeksine bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131, v\u00fccut a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131n\u0131n (kg) boy uzunlu\u011funun (metre) karesine b\u00f6l\u00fcnerek hesaplanan bu indeksin 18-25 aras\u0131ndan olmas\u0131n\u0131n normal, 25-30 aras\u0131 kilolu, 30 \u00fczeri olmas\u0131n\u0131n ise obez bireyleri tan\u0131mlad\u0131\u011f\u0131n\u0131 vurgulad\u0131. Bu rakam\u0131n 40\u2019\u0131n \u00fczerinde olmas\u0131n\u0131n ise cerrahi m\u00fcdahale aday\u0131 morbid obez (ya\u015fam s\u00fcresini k\u0131saltan obezite) s\u0131n\u0131f\u0131na girdi\u011fini belirten Deveci, T\u00fcrkiye\u2019de obezitenin her ge\u00e7en artt\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi. Deveci, \u201cYanl\u0131\u015f beslenme ve hareketsizli\u011fin tetikledi\u011fi obezite; kanser, kalp, \u015feker ba\u015fta olmak \u00fczere pek \u00e7ok hastal\u0131\u011fa da neden oluyor. Haz\u0131r g\u0131da, me\u015frubat ve unlu mamul t\u00fcketiminin yan\u0131 s\u0131ra son y\u0131llarda g\u00f6r\u00fclen obezite art\u0131\u015f\u0131nda bilgisayar, telefon ve televizyon ile fazla vakit ge\u00e7irmek, hareketsizlik en \u00f6nemli fakt\u00f6rler aras\u0131nda\u201d diye konu\u015ftu.<\/p>\n
\u015ei\u015fmanl\u0131k genetik miras m\u0131?<\/p>\n
Deveci, obezitenin geli\u015fmesinde genetik fakt\u00f6rlerin \u00f6nemli oldu\u011funu, normal kilolu anne ve baban\u0131n \u00e7ocu\u011funun obez olma oran\u0131n\u0131n y\u00fczde 10, obez anne ve baban\u0131n \u00e7ocu\u011funda ise bu oran\u0131n y\u00fczde 80\u2019lere ula\u015ft\u0131\u011f\u0131na dikkat \u00e7ekti. Deveci, obeziteyi belirleyen \u00e7evresel etmenlerin ise diyet, ya\u015fam tarz\u0131 ve k\u00fclt\u00fcrel yap\u0131 oldu\u011funu vurgulad\u0131.<\/p>\n
Teknoloji obezitenin d\u00fc\u015fman\u0131 m\u0131?<\/p>\n
Teknolojik olanaklar\u0131n artmas\u0131 ya\u015fam konforunu iyile\u015ftirse de insanlar\u0131n daha az enerji harcamas\u0131na yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131n\u0131 vurgulayan Do\u00e7. Dr. Deveci, otomobil, asans\u00f6r, ev i\u00e7i teknolojileri ve online al\u0131\u015fveri\u015fin bir yandan zamandan kazan\u0131m olu\u015ftururken bir yandan da d\u00fczensiz veya hi\u00e7 hareketin olmad\u0131\u011f\u0131 ya\u015fama neden oldu\u011funu s\u00f6yledi.<\/p>\n
H\u0131zl\u0131 ve haz\u0131r yiyen tehdit alt\u0131nda m\u0131?<\/p>\n
Son y\u00fczy\u0131lda g\u0131da \u00fcretimi ve sunumundaki de\u011fi\u015fime de dikkat \u00e7eken Do\u00e7. Dr. Deveci, \u201c\u0130nsanlar\u0131n metabolik dengesi de\u011fi\u015fiyor. H\u0131zl\u0131 ac\u0131kan h\u0131zl\u0131 yemek yiyen bir bireyin kilo almas\u0131 ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz oluyor. Rafine edilmi\u015f haz\u0131r g\u0131da t\u00fcketimindeki art\u0131\u015f, ev yap\u0131m\u0131 do\u011fal yiyecek t\u00fcketiminde azalma obeziteye katk\u0131 sa\u011fl\u0131yor\u201d dedi.<\/p>\n
\u00c7ocuklar neden obez oluyor?<\/p>\n
Televizyon, telefon ve bilgisayar ile \u00e7ok vakit ge\u00e7iren ki\u015filerin daha az enerji harcad\u0131\u011f\u0131n\u0131, bu durumun \u00f6zellikle \u00e7ocuklarda \u00e7ok etkili oldu\u011funu dile getiren Do\u00e7. Dr. Deveci, \u00e7ocuklarda ve gen\u00e7 eri\u015fkinlerdeki obezite art\u0131\u015f h\u0131z\u0131n\u0131n, eri\u015fkinlerdekine paralel oldu\u011funu s\u00f6yledi. Bat\u0131 \u00fclkelerinde her d\u00f6rt \u00e7ocuktan birinin a\u015f\u0131r\u0131 kilolu oldu\u011funu belirten Deveci, \u00e7ocuklar\u0131n eri\u015fkinlere g\u00f6re daha hareketli olmas\u0131na kar\u015f\u0131n teknolojik cihazlar\u0131n \u00e7ocuklar\u0131n hareketlerini k\u0131s\u0131tlad\u0131\u011f\u0131na, bu durumun son on y\u0131l i\u00e7inde \u00e7ocuklarda obezitenin art\u0131\u015f\u0131nda etkili bir fakt\u00f6r oldu\u011funa dikkat \u00e7ekti.<\/p>\n
Glisemik indeks neden \u00e7ok \u00f6nemli?<\/p>\n
Do\u00e7. Dr. Deveci, obezite i\u00e7in t\u00fcm ya\u015f gruplar\u0131nda etkili bir fakt\u00f6r\u00fcn de besinlerdeki karbonhidratlar\u0131n kan \u015fekerini y\u00fckseltme h\u0131z\u0131n\u0131 g\u00f6steren glisemik indeksi y\u00fcksek g\u0131dalar\u0131n a\u015f\u0131r\u0131 t\u00fcketimi oldu\u011funu s\u00f6yledi. Deveci, \u015f\u00f6yle dedi:<\/p>\n
\u201c\u00d6zellikle me\u015frubat ve unlu mamuller gibi v\u00fccutta ins\u00fclin hormonunun fazla sal\u0131nmas\u0131na neden olan bu t\u00fcr g\u0131dalar daha k\u0131sa s\u00fcrede daha fazla ac\u0131kmaya neden olmaktad\u0131r. Obezite ekonomik olarak geli\u015fmi\u015f \u00fclkelerde, geli\u015fmekte olan \u00fclkelere g\u00f6re daha fazlad\u0131r. Geli\u015fmekte olan \u00fclkelerde bireysel enerji harcamas\u0131 daha fazlad\u0131r ve ekonomik sebeplerle ev \u00fcretimi g\u0131dalar\u0131n t\u00fcketilmesi daha y\u00fcksek orandad\u0131r. Geli\u015fmi\u015f \u00fclkelerde ise glisemik indeksi y\u00fcksek g\u0131dalar daha \u00e7ok t\u00fcketilmekte ve bireysel enerji harcamas\u0131 genel pop\u00fclasyonda daha d\u00fc\u015f\u00fck d\u00fczeyde kalmaktad\u0131r.\u201d<\/p>\n
Obezite kanser riskini art\u0131r\u0131yor mu?<\/p>\n
Do\u00e7. Dr. Deveci, kalp hastal\u0131klar\u0131, metabolik sendrom, \u015feker hastal\u0131\u011f\u0131, solunum problemleri, uyku apne sendromu, hiperlipidemi, kal\u00e7a ve diz eklem sorunlar\u0131 gibi pek \u00e7ok hastal\u0131kla ili\u015fkisi kan\u0131tlanan obezitenin koroner kalp hastal\u0131\u011f\u0131nda da kilit rol oynad\u0131\u011f\u0131n\u0131n ispatland\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi. Deveci, \u015fu bilgileri verdi:<\/p>\n
\u201c\u00d6zellikle kar\u0131n ve bel \u00e7evresinde yo\u011fun ya\u011flanman\u0131n oldu\u011fu \u2018santral obezite\u2019 ile hipertansiyon ili\u015fkisi kan\u0131tlad\u0131. Obezitenin kansere yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 da biliniyor. T\u00fcrkiye Halk Sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 Kurumu verilerine g\u00f6re \u00fclkemizde obeziteye atfedilen kanser say\u0131s\u0131 2014 y\u0131l\u0131 i\u00e7in alt\u0131 bine yak\u0131nd\u0131. Obeziteye ba\u011fl\u0131 geli\u015fen kanserlerin daha \u00e7ok kad\u0131nlar\u0131 etkiledi\u011fi, meme ve rahim kanserlerinin, kal\u0131n ba\u011f\u0131rsak t\u00fcm\u00f6rlerinin ve prostat kanserinin obez insanlarda daha fazla g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc kan\u0131tland\u0131. Kilo verme ile bu riskin azald\u0131\u011f\u0131 da g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. Obezite probleminin \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc kanser oranlar\u0131n\u0131 ciddi oranda d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcr.\u201d<\/p>\n
Obezite tedavisi nas\u0131l olmal\u0131?<\/p>\n
Do\u00e7. Dr. Deveci, obezite \u015fikayetiyle ba\u015fvuran hastada \u00f6ncelikle kilo al\u0131m\u0131na neden olabilecek organik ve hormonal bir neden olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n ara\u015ft\u0131rmas\u0131 gerekti\u011fini \u00e7\u00fcnk\u00fc hipotiroidi, b\u00f6brek \u00fcst\u00fc bezinde hormon \u00fcretim bozuklu\u011fu ve ins\u00fclin direncinin fazla yemek yemeye yol a\u00e7arak kilo al\u0131m\u0131na neden olabilece\u011fini s\u00f6yledi. Deveci, \u201cBu durumlar tespit edilerek tedavi edilmeli, buna g\u00f6re ki\u015finin g\u00fcnl\u00fck diyeti ve ya\u015fam tarz\u0131 d\u00fczenlenmeli. Yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalarda organik bir durumun saptanmad\u0131\u011f\u0131 hastalarda diyet d\u00fczenlenmesi ve ya\u015fam tarz\u0131n\u0131n de\u011fi\u015ftirilmesi ilk a\u015famay\u0131 olu\u015fturuyor. \u0130la\u00e7 tedavisi genellikle daha a\u011f\u0131r, v\u00fccut kitle indeksinin 27\u2019den \u00e7ok veya tek ba\u015f\u0131na ya\u015fam \u015fekli de\u011fi\u015fikliklerinin i\u015fe yaramad\u0131\u011f\u0131 hastalarda kullan\u0131lan ikinci basamak tedavidir. Ancak ila\u00e7lar, davran\u0131\u015f, diyet ve aktiviteyi i\u00e7eren ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bir program\u0131n \u00e7er\u00e7evesinde kullan\u0131lmal\u0131.\u201d<\/p>\n
Obezite ameliyat\u0131 riskli mi?<\/p>\n
Do\u00e7. Dr. Deveci, obezite tedavisinde uygulanan laparoskopik y\u00f6ntemle cerrahi ba\u015far\u0131n\u0131n sa\u011fland\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi. V\u00fccut kitle indeksi 40 veya yanda\u015f hastal\u0131klar s\u00f6z konusu oldu\u011funda 35 olan ki\u015filerin obezite cerrahisi aday\u0131 oldu\u011funu belirten Deveci, ameliyat karar\u0131 al\u0131nmas\u0131na neden olan temel belirleyicinin hastayla ilgili riskler oldu\u011funu s\u00f6yledi. Deveci, ameliyat karar\u0131n\u0131n bir kurul taraf\u0131ndan verildi\u011fini belirterek, \u201cObezite cerrahisinde \u015fu y\u00f6ntem en iyidir demek yanl\u0131\u015ft\u0131r. Hasta \u00f6zelliklerine g\u00f6re belirlenen m\u00fcdahale t\u00fcr\u00fc o hasta i\u00e7in en iyi y\u00f6ntemdir\u201d dedi.<\/p>\n
Obezite cerrahisinin estetik ama\u00e7la yap\u0131lan bir cerrahi olmad\u0131\u011f\u0131na da dikkat \u00e7eken Do\u00e7. Dr. Deveci, temel amac\u0131n obezitenin olu\u015fturdu\u011fu hastal\u0131klar\u0131 d\u00fczeltmek ve obeziteye ba\u011fl\u0131 ya\u015fam s\u00fcresi k\u0131salmas\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcne ge\u00e7mek oldu\u011funu belirtti. Deveci, ancak hastan\u0131n kabul edilebilir g\u00f6r\u00fcnt\u00fcsel de\u011fi\u015fiminin, ruhsal ve fiziksel olarak pozitif kazan\u0131m sa\u011flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 da s\u00f6yledi.<\/p>\n
Cerrahi sonras\u0131 neler ya\u015fan\u0131yor?<\/p>\n
Obezite cerrahisinin bir s\u0131rad\u0131\u015f\u0131 durum olarak alg\u0131lanmamas\u0131 gerekti\u011fini belirten Do\u00e7. Dr. Deveci, ameliyat sonras\u0131 elde edilen kazan\u0131mlar\u0131n s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir olmas\u0131 i\u00e7in hastan\u0131n ya\u015fam bi\u00e7imini ve yeme al\u0131\u015fkanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirmede kararl\u0131 olmas\u0131 gerekti\u011fini vurgulad\u0131.<\/p>\n
Hareketli bir ya\u015fam ile birlikte ameliyat sonras\u0131 erken d\u00f6nemde kazan\u0131lan yeme disiplininin s\u00fcrd\u00fcr\u00fclmesinin zorunlu oldu\u011funu belirten Deveci, hastan\u0131n yeni sisteme uyum g\u00fc\u00e7l\u00fc\u011f\u00fc ve yeterli fiziksel aktiviteye sahip olmamas\u0131n\u0131n ba\u015far\u0131 oranlar\u0131n\u0131n d\u00fc\u015fmesine yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131n\u0131, bu nedenle hastan\u0131n uzman diyetisyen, obezite cerrah\u0131 ve metabolizma uzman\u0131 taraf\u0131ndan olu\u015fturulmu\u015f ekip taraf\u0131ndan d\u00fczenli takip edilmesi gerekti\u011fini dikkat \u00e7ekti.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
DO\u00c7. DR. U\u011eUR DEVEC\u0130<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":239229,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","default_image_id":0,"font":"","enabled":false},"version":2}},"categories":[1],"tags":[4778,59867],"class_list":["post-239228","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-genel","tag-obezite","tag-soruda"],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/www.tvturk.com\/wp-content\/uploads\/2019\/12\/10-soruda-obezite_0b85351.jpg?fit=689%2C1000","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/paKIfm-10ew","_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/239228","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=239228"}],"version-history":[{"count":0,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/239228\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/239229"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=239228"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=239228"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=239228"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}