{"id":255771,"date":"2020-01-15T11:32:00","date_gmt":"2020-01-15T08:32:00","guid":{"rendered":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/orta-doguda-dengeler-guclendirilmis-diyalog-ile-saglanacak\/"},"modified":"2020-01-15T11:32:00","modified_gmt":"2020-01-15T08:32:00","slug":"orta-doguda-dengeler-guclendirilmis-diyalog-ile-saglanacak","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/orta-doguda-dengeler-guclendirilmis-diyalog-ile-saglanacak\/","title":{"rendered":"\u201cOrta Do\u011fu\u2019da dengeler g\u00fc\u00e7lendirilmi\u015f diyalog ile sa\u011flanacak\u201d"},"content":{"rendered":"<p>Son zamanlarda ya\u015fanan geli\u015fmelerden sonra yeni bir boyuta ta\u015f\u0131nan Ortado\u011fu krizini de\u011ferlendiren Dr. \u00d6\u011fr. \u00dcyesi U\u011fur Kaya ve Dr. \u00d6\u011fr. \u00dcyesi Fatma Zeynep \u00d6zkurt, y\u00fcr\u00fct\u00fclecek dengeli bir politika, g\u00fc\u00e7lendirilmi\u015f bir diyalog ve i\u015f birli\u011fi s\u00fcrecinin takip edilmesinin b\u00f6lge i\u00e7in b\u00fcy\u00fck bir \u00f6nem ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 dile getirdi.<\/p>\n<p>\u0130ran Devrim Muhaf\u0131zlar\u0131 Ordusu Kud\u00fcs G\u00fcc\u00fc Komutan\u0131 General Kas\u0131m S\u00fcleymani\u2019nin Amerikan Ba\u015fkan\u0131 Trump\u2019\u0131n emri ile \u0130HA sald\u0131r\u0131s\u0131 sonucunda \u00f6ld\u00fcr\u00fclmesinden be\u015f g\u00fcn sonra 8 Ocak gecesi \u0130ran, Irak\u2019taki Amerikan askerilerinin bulundu\u011fu iki askeri \u00fcst\u00fc balistik f\u00fczeler ile vurmu\u015ftu. Ard\u0131ndan Bu geli\u015fmelerin yan\u0131nda Uluslararas\u0131 \u0130mam Humeyni Havaliman\u0131\u2019ndan havalanan Boeing Ukrayna Havayollar\u0131\u2019na ait 737 tipi yolcu u\u00e7a\u011f\u0131 kalk\u0131\u015ftan k\u0131sa s\u00fcre sonra \u0130ran taraf\u0131ndan ABD d\u00fc\u015fman unsuru san\u0131larak \u2018yanl\u0131\u015fl\u0131kla\u2019 d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fc. T\u00fcm bu geli\u015fmelerle yeni bir boyuta ta\u015f\u0131nan Ortado\u011fu krizini de\u011ferlendiren Ni\u015fanta\u015f\u0131 \u00dcniversitesi Uluslararas\u0131 \u0130li\u015fkiler B\u00f6l\u00fcm\u00fc\u2019nden Dr. \u00d6\u011fr. \u00dcyesi U\u011fur Kaya ve Dr. \u00d6\u011fr. \u00dcyesi Fatma Zeynep \u00d6zkurt, y\u00fcr\u00fct\u00fclecek dengeli bir politika, g\u00fc\u00e7lendirilmi\u015f bir diyalog ve i\u015f birli\u011fi s\u00fcrecinin takip edilmesinin b\u00f6lge i\u00e7in b\u00fcy\u00fck \u00f6nem ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 dile getirdi.<\/p>\n<p>\u201cIrak\u2019\u0131n resmi b\u00f6l\u00fcnme s\u00fcreci h\u0131zlanabilir\u201d<\/p>\n<p>Amerikan krizinin orta ve uzun vadeli olas\u0131 etkilerine ili\u015fkin a\u00e7\u0131klamada bulunan Dr. \u00d6\u011fr. \u00dcyesi U\u011fur Kaya, \u201cAmerikan g\u00fc\u00e7lerinin bu atmosferde Irak\u2019\u0131n \u015eii b\u00f6lgelerinde kalmaya devam etmesi \u00e7ok olas\u0131 g\u00f6z\u00fckm\u00fcyor. Bu da Arap Sunni ve K\u00fcrt b\u00f6lgelerine daha \u00e7ok yo\u011funla\u015faca\u011f\u0131n\u0131n g\u00f6stergesi olabilir. B\u00f6yle bir durumda Irak\u2019\u0131n resmi b\u00f6l\u00fcnme s\u00fcreci h\u0131zlanabilir. Ayn\u0131 \u015fekilde Amerika Birle\u015fik Devletleri Suriye\u2019deki K\u00fcrt gruplara deste\u011fini art\u0131rabilir. Amerikan ve di\u011fer Bat\u0131 g\u00fc\u00e7leri Irak\u2019daki \u015eii b\u00f6lgesini terk etmek zorunda kal\u0131rsa, \u0130ran\u2019\u0131n bu b\u00f6lgelerde etkisi de artacakt\u0131r\u201d dedi.<\/p>\n<p>Basra K\u00f6rfezi\u2019nde ya\u015fanacak sorun k\u00fcresel enerji krizine d\u00f6n\u00fc\u015febilir<\/p>\n<p>\u201c\u0130lgin\u00e7 bir ba\u015fka nokta ise, kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 sald\u0131r\u0131lar\u0131n petrol piyasalar\u0131 \u00fcst\u00fcnde y\u00fczde 5 gibi y\u00fckselme gibi olduk\u00e7a yumu\u015fak bir etkisinin olmas\u0131. Oysa, daha \u00f6nce b\u00f6lgedeki bu tip olaylar \u00e7ok daha sert petrol fiyatlar\u0131n\u0131n y\u00fckselmesine sebep olurdu\u201d diyerek s\u00f6zlerine devam eden Dr. \u00d6\u011fr. \u00dcyesi Kaya, \u201cBunun tabii ki bir \u00e7ok sebebi var. \u00d6ncelikle \u0130ran\u2019\u0131n petrol \u00fcretimi ve ihracat\u0131 hali haz\u0131rda yapt\u0131r\u0131mlar y\u00fcz\u00fcnden zaten epey d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f durumda. Bir ba\u015fka sebep ise k\u00fcresel anlamda petrol arz ve talep dengesinde yat\u0131yor. Bir s\u00fcreden beri petrol arz\u0131 ya da arz kapasitesi talebin \u00e7ok \u00fcst\u00fcnde. Ge\u00e7mi\u015fe bakarsak d\u00fcnya Orta Do\u011fu petrollerine g\u00f6receli olarak daha az ba\u011f\u0131ml\u0131. Bunda bir \u00e7ok etkenin yan\u0131 s\u0131ra Amerika\u2019daki kaya gaz\u0131 \u00fcretiminin ve geli\u015fen yeni teknolojilerin etkisi b\u00fcy\u00fck. New York Times\u2019a konu\u015fan petrol pazarlar\u0131 uzman\u0131 Helima Croft\u2019a g\u00f6re Orta Do\u011fu krizlerini anlamak i\u00e7in petrol art\u0131k k\u00f6t\u00fc bir belirti. Tabi bu durum sadece \u0130ran konusunda konu\u015furken do\u011fru g\u00f6r\u00fcnebilir. Irak, Kuveyt, BAE ve Suudi Arabistan gibi Basra K\u00f6rfezi \u00fclkelerinin petrol ihracat\u0131ndaki bir d\u00fc\u015f\u00fc\u015f ciddi k\u00fcresel enerji krizine d\u00f6n\u00fc\u015febilir\u201d \u015feklinde konu\u015ftu.<\/p>\n<p>\u201cT\u00fcrkiye\u2019ye bask\u0131 azalabilir\u201d<\/p>\n<p>B\u00f6lgede \u00e7at\u0131\u015fma ya\u015fayan bir \u00e7ok \u00fclke ve akt\u00f6r\u00fcn olu\u015fturdu\u011fu iki kutbun T\u00fcrkiye\u2019ye ihtiyac\u0131n\u0131n artaca\u011f\u0131n\u0131n alt\u0131n\u0131 \u00e7izen Dr. \u00d6\u011fr. \u00dcyesi Kaya, \u201cBu durumdan en az\u0131ndan m\u00fcmk\u00fcn olan en az \u015fekilde zarar g\u00f6rmek, ya da bir yarar sa\u011flamak, muhakkak ki diplomatik bir maharet gerektiren, taraf olmadan denge politikas\u0131 y\u00fcr\u00fctmekten ge\u00e7er. \u0130ran \u0130slam Devriminin ger\u00e7ekle\u015fti\u011fi 1979\u2019dan beri, Ankara diplomasisi bunu beceri ile uygulad\u0131. \u0130ran\u2019\u0131n Irak\u2019daki etkisinin artmas\u0131 da b\u00f6lgedeki di\u011fer Sunni-Arap politikas\u0131 g\u00fcden \u00fclkeler ile \u0130srail\u2019in T\u00fcrkiye\u2019ye son d\u00f6nemde uygulad\u0131klar\u0131 bask\u0131n\u0131n azalmas\u0131na neden olabilir. Burada da, Ankara\u2019n\u0131n denge politikas\u0131n\u0131 g\u00f6t\u00fcrme becerisi \u00f6nemli\u201d dedi.<\/p>\n<p>Dr. \u00d6\u011fr. \u00dcyesi Kaya s\u00f6zlerini \u015f\u00f6yle s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc:<\/p>\n<p>\u201cAmerikan Ba\u015fkan\u0131 Trump, \u0130ran\u2019a yapt\u0131r\u0131mlar\u0131n artaca\u011f\u0131 i\u015faretlerini verdi. Bu, T\u00fcrkiye\u2019nin, ekonomisi i\u00e7in \u00f6nemli olan \u0130ran pazar\u0131na ula\u015fmas\u0131n\u0131 daha da zorla\u015ft\u0131rabilir. Kald\u0131 ki, gittik\u00e7e k\u00f6t\u00fcle\u015fen \u0130ran ekonomisi, T\u00fcrkiye i\u00e7in cazibesini kaybedebilir. Ancak, \u0130ran, T\u00fcrkiye i\u00e7in hem siyasi hem g\u00fcvenlik hem de ekonomik a\u00e7\u0131dan her zaman \u00f6nemli olmu\u015ftur. Bu gibi s\u0131k\u0131nt\u0131l\u0131 durumlarda b\u00f6lge konular\u0131na y\u00f6nelik siyasi farkl\u0131l\u0131klara ra\u011fmen \u0130ran ile dengeli bir politika y\u00fcr\u00fctmesi uzun vadede her zaman T\u00fcrkiye\u2019nin menfaatine olacakt\u0131r.\u201d<\/p>\n<p>\u201cDengeli politika t\u00fcrkiye\u2019nin yarar\u0131na olacakt\u0131r\u201d<\/p>\n<p>Kas\u0131m S\u00fcleymani\u2019nin b\u00f6lgede y\u00fcr\u00fctt\u00fc\u011f\u00fc faaliyetin bir \u00e7ok Arap \u00fclkesinde oldu\u011fu gibi T\u00fcrkiye\u2019de de baz\u0131 kesimlerin antipatisini \u00e7ekmi\u015f olabilece\u011fini s\u00f6yleyen Dr. \u00d6\u011fr. \u00dcyesi Kaya, \u201cAma egemen bir devletin bir y\u00f6neticisinin bu kadar a\u00e7\u0131k bir \u015fekilde suikast ile \u00f6ld\u00fcr\u00fclmesi kabul etmek g\u00fcc\u00fc olan\u0131n e\u015fkiyal\u0131k yapmas\u0131n\u0131 normalle\u015ftirir ki b\u00f6yle bir siyasal k\u00fclt\u00fcr ne T\u00fcrkiye\u2019nin ne b\u00f6lgenin ne de genel d\u00fcnya siyasetinin yarar\u0131nad\u0131r. Ne yaz\u0131k ki bir \u00e7ok Avrupa \u00fclkesinin ve K\u00f6rfez \u00fclkelerinin tepkisi bu konuda ac\u0131 bir tablo \u00e7iziyor. Sonu\u00e7 olarak radikal bir de\u011fi\u015fiklik olmasa da \u00f6nemli bir d\u00f6neme\u00e7 oldu\u011fu g\u00f6r\u00fcnen bu olaylar kar\u015f\u0131s\u0131nda, y\u00fcr\u00fct\u00fclecek dengeli bir politika ve kald\u0131ysa uluslararas\u0131 hukukun prensipleri do\u011frultusunda edinilen duru\u015f, T\u00fcrkiye\u2019nin \u00e7\u0131karlar\u0131na en uygun hareket tarz\u0131 olacakt\u0131r\u201d a\u00e7\u0131klamas\u0131n\u0131 yapt\u0131.<\/p>\n<p>B\u00f6lgede diyalog ve i\u015f birli\u011finin takibi \u00f6nem ta\u015f\u0131yor<\/p>\n<p>Ukrayna Havayollar\u0131\u2019na ait u\u00e7a\u011f\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclmesinin sonu\u00e7lar\u0131na ili\u015fkin konu\u015fan Dr. \u00d6\u011fr. \u00dcyesi Fatma Zeynep \u00d6zkurt ise, \u201cMevcut durumda ABD ve \u0130ran aras\u0131ndaki gerilimin artmas\u0131 di\u011fer b\u00f6lge \u00fclkelerini olumsuz etkiledi\u011finden, bu durumun \u00f6n\u00fcne ge\u00e7mek i\u00e7in ilk olarak \u00e7at\u0131\u015fmazl\u0131k unsurunu destekleyen siyasi bir yakla\u015f\u0131m benimsenmesi b\u00f6lgeler aras\u0131nda g\u00fc\u00e7lendirilmi\u015f bir diyalog ve i\u015f birli\u011fi s\u00fcrecinin takip edilmesi b\u00fcy\u00fck \u00f6nem ta\u015f\u0131yor\u201d dedi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>DR. \u00d6\u011eR. \u00dcYES\u0130 U\u011eUR KAYA.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":255772,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","default_image_id":0,"font":"","enabled":false},"version":2},"jetpack_post_was_ever_published":false},"categories":[1],"tags":[24847,1016,8779,40525,192,1336,50420],"class_list":["post-255771","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-genel","tag-dengeler","tag-diyalog","tag-doguda","tag-guclendirilmis","tag-ile","tag-orta","tag-saglanacak"],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/www.tvturk.com\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/orta-doguda-dengeler-guclendirilmis-diyalog-ile-saglanacak_843a472.jpg?fit=1000%2C666","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/paKIfm-14xl","_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/255771","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=255771"}],"version-history":[{"count":0,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/255771\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/255772"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=255771"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=255771"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.tvturk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=255771"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}