G\u0131da Y\u00fcksek M\u00fchendisi Asl\u0131 Elif Tanu\u011fur Samanc\u0131, \u0130stanbul Teknik \u00dcniversitesi\u2019nde yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalar do\u011frultusunda, piyasada sat\u0131lan sahte propolis ve ballara dikkat edilmesi gerekti\u011finin alt\u0131n\u0131 \u00e7izdi.<\/p>\n
G\u0131da Y\u00fcksek M\u00fchendisi Asl\u0131 Elif Tanu\u011fur Samanc\u0131, piyasada sat\u0131lan propolis ve ballarla ilgili \u0130stanbul Teknik \u00dcniversitesi ARI Teknokent\u2019te yap\u0131lan analiz \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 ve ara\u015ft\u0131rmalardan bahsetti. Tanu\u011fur, \u201cT\u00fcrkiye\u2019de piyasada sat\u0131lan, s\u0131v\u0131 formdaki 46 adet propolis \u00fcr\u00fcn\u00fcn\u00fc inceledik. Bunlardan 8 tanesi piyasada organik propolis olarak sat\u0131lan \u00fcr\u00fcnler. Ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011fimiz analizlerle, t\u00fcm bu \u00fcr\u00fcnlerin toplam fenolik madde, flavonoid madde ayr\u0131ca antioksidan kapasitelerini ara\u015ft\u0131rd\u0131k ve etken madde i\u00e7eriklerine bakt\u0131k. \u00c7al\u0131\u015fmam\u0131z\u0131n sonucunda, incelenen \u00f6rneklerin y\u00fczde 95\u2019inin etiket bilgisinde belirtilen miktarda propolis i\u00e7ermedi\u011fini, bir k\u0131sm\u0131n\u0131n ise etiket bilgisinde propolis oranlar\u0131na yer verilmedi\u011fini ve \u00fcr\u00fcnlerin etken madde i\u00e7eriklerinin etikette belirtilen i\u00e7eri\u011fe g\u00f6re \u00e7ok d\u00fc\u015f\u00fck oldu\u011funu ortaya koyduk. Ayr\u0131ca piyasada organik ad\u0131 alt\u0131nda sat\u0131lan 8 propolis \u00fcr\u00fcn\u00fcn\u00fcn de etikette beyan edildi\u011fi miktarda propolis i\u00e7ermedi\u011fini ve katk\u0131 koruyucu boyar madde i\u00e7erdi\u011fi halde bu maddelerin etikette belirtilmedi\u011fini ve \u00fcr\u00fcnlerin organik olmad\u0131\u011f\u0131 halde organik iddias\u0131 ile pazarlanarak, t\u00fcketicinin yanl\u0131\u015f bilgilendirildi\u011fini saptad\u0131k\u201d diye konu\u015ftu.<\/p>\n
Tanu\u011fur, \u201cYapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z ara\u015ft\u0131rmalara g\u00f6re piyasada sat\u0131lan propolislerin y\u00fczde 95\u2019i do\u011fru i\u00e7erik bilgisi ile etiketlenmemi\u015f. Ayr\u0131ca inceledi\u011fimiz \u00fcr\u00fcnler aras\u0131nda yer alan; su veya ya\u011f bazl\u0131 olarak piyasada sat\u0131\u015fa sunulan propolislerin antioksidan kapasitesi yok denecek kadar az. \u00d6zetle, bu \u00fcr\u00fcnler neredeyse hi\u00e7 propolis i\u00e7ermiyor yani sahte. Ancak y\u00fcksek oranda propolis i\u00e7erdi\u011fi ve hatta organik propolis i\u00e7erdi\u011fi iddias\u0131 ile sat\u0131l\u0131yor. Bu anlamda t\u00fcketici aldat\u0131l\u0131yor\u201d \u015feklinde ifade etti.<\/p>\n
\u00d6zellikle \u00c7in\u2019den gelen ve denetimi yap\u0131lmayan bu propolislerden baz\u0131lar\u0131, organik ad\u0131 alt\u0131nda t\u00fcketiciye sunuluyor ve bu \u00fcr\u00fcnler, T\u00fcrkiye\u2019de paketlendi\u011fi i\u00e7in raflarda da men\u015fei T\u00fcrkiye olarak sat\u0131\u015fa sunulabiliyor. Propolisle ilgili \u00fclkemizde yasal bir standart bulunmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in ne yaz\u0131k ki bu \u00fcr\u00fcnlerin denetimi yap\u0131lam\u0131yor. Kontroll\u00fc olarak \u00fcretim yapmak ve yine bu kontroll\u00fc \u00fcretimi do\u011fru bir \u015fekilde analiz ederek etiketlemek i\u00e7in balda oldu\u011fu gibi propoliste de tebli\u011f \u015fart\u201d dedi.<\/p>\n
\u201cBallarda da eksik beyan var\u201d<\/p>\n
\u0130T\u00dc ARI Teknokent\u2019te ger\u00e7ekle\u015ftirilmi\u015f olan bir di\u011fer \u00e7al\u0131\u015fmada; piyasada sat\u0131\u015fa sunulan ballar\u0131n incelendi\u011fini ifade eden Tanu\u011fur, \u201cPiyasada sat\u0131lan 45 adet bal\u0131 inceledik ve 4 \u00fcr\u00fcn hari\u00e7, incelenen b\u00fct\u00fcn ballarda past\u00f6rizasyon i\u015fleminin uyguland\u0131\u011f\u0131n\u0131 tespit ettik. Past\u00f6rizasyon, 65-76C aral\u0131\u011f\u0131nda uygulanan bir \u0131s\u0131tma i\u015flemi. Bu i\u015flem ballarda kristalizasyon yani \u015fekerlenmeyi \u00f6nlemek i\u00e7in yap\u0131l\u0131yor. Asl\u0131nda gerekli bir i\u015flem de\u011fil sadece \u00fcr\u00fcn\u00fcn fiziksel g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fcn\u00fcn berrak ve k\u0131vaml\u0131 olmas\u0131 i\u00e7in yap\u0131l\u0131yor. Bu \u015fekilde ballar\u0131n raflarda daha uzun s\u00fcre, \u015feffaf berrak bir \u015fekilde kalmas\u0131 sa\u011flan\u0131yor. Fakat balda bu i\u015flemin uygulanmas\u0131 bal\u0131n i\u00e7erisindeki enzimlerin, proteinlerin, vitaminlerin ve antioksidan maddelerin zarar g\u00f6rmesine neden oluyor. Ancak, raflarda sat\u0131lan bir\u00e7ok \u00fcr\u00fcn past\u00f6rize edilmi\u015f olmas\u0131na ra\u011fmen, etiketlerde bu durum beyan edilmiyor ve t\u00fcketici eksik bilgilendiriliyor.\u201d \u0130nceledikleri \u00fcr\u00fcnler aras\u0131nda, organik bal olarak sat\u0131\u015fa sunulan 4 \u00fcr\u00fcnde de antibiyotik kal\u0131nt\u0131s\u0131 tespit ettiklerini belirten Tanu\u011fur, \u201cAr\u0131 hastal\u0131klar\u0131n\u0131 \u00f6nlemek amac\u0131yla kovanda ar\u0131 ila\u00e7lar\u0131 kullan\u0131l\u0131yor. Ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011fimiz kal\u0131nt\u0131 analizleri sonucunda, ar\u0131c\u0131l\u0131kta bu ama\u00e7la kullan\u0131lan sulfamethaz\u0131ne ve er\u0131trom\u0131s\u0131n adl\u0131 antibiyotiklerin, organik ad\u0131 alt\u0131nda sat\u0131lan ballarda bulundu\u011funu tespit ettik. Bu antibiyotikler, ballarda kal\u0131nt\u0131 olarak kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131k\u0131yor ve s\u00fcrekli t\u00fcketildi\u011finde insan sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 tehdit eder hale geliyor\u201d \u015feklinde konu\u015ftu.<\/p>\n
T\u00fcketici ne yapmal\u0131?<\/p>\n
\u00d6zellikle ar\u0131 \u00fcr\u00fcnlerinde yeterli denetim ve analiz yap\u0131lmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten Tanu\u011fur, organik ifadesi ile t\u00fcketicide do\u011fal \u00fcr\u00fcn alg\u0131s\u0131 yarat\u0131lmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve bu konunun ticari bir pazarlama arac\u0131 yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtti. Tanu\u011fur, “Oysa \u00fcr\u00fcnleri analiz etti\u011fimizde, i\u00e7eri\u011finde kal\u0131nt\u0131 bulundu\u011funu ve etiketlerinde beyan edilen etken maddeyi i\u00e7ermedi\u011fini tespit ettik. T\u00fcketiciler kand\u0131r\u0131l\u0131yor ve \u00fcstelik bu \u00fcr\u00fcnler organik iddias\u0131 ile fahi\u015f fiyatlara sat\u0131l\u0131yor. Burada t\u00fcketicilerin yapmas\u0131 gereken en \u00f6nemli \u015fey, ald\u0131klar\u0131 \u00fcr\u00fcnleri, \u00fcretici firmay\u0131, firman\u0131n teknik alt yap\u0131s\u0131, ekibi ve uzmanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve ayr\u0131ca etiket bilgilerini sorgulamak. G\u00fcvenilirli\u011fi kan\u0131tlanm\u0131\u015f, kovandan sofraya izlenebilen, denetimi yap\u0131lan, s\u00f6zle\u015fmeli ar\u0131c\u0131l\u0131k uygulamalar\u0131 ile \u00fcretilen yerli Anadolu bal\u0131n\u0131 ve propolisini, tercih etmeliler” \u015feklinde konu\u015ftu. Bal\u0131n ise kovandan elde edildi\u011fi hali ile t\u00fcketime sunulan \u201cHam Bal\u201d olmas\u0131na dikkat edilmesi gerekti\u011fi konusunda uyard\u0131.
![\"Sahte](\"https:\/\/i0.wp.com\/www.tvturk.com\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/sahte-organik-bal-uyarisi_9b49b58.jpg?w=496&h=356\" "\\"Sahte")
<\/a> <\/div> <\/div> <\/div> <\/div><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"